أحكام القرآن (ابن العربي)

از ویکی‌نور - دانشنامه تخصصی نور
پرش به: ناوبری، جستجو
أحکام القرآن
نام کتاب أحکام القرآن
نام های دیگر کتاب
پدیدآورندگان ابن‌عربی، محمد بن عبدالله (نويسنده)

بجاوی، علی محمد (محقق)

زبان عربی
کد کنگره ‏BP‎‏ ‎‏99‎‏/‎‏4‎‏ ‎‏/‎‏الف‎‏2‎‏الف‎‏3
موضوع تفاسیر فقهی - اهل سنت

تفاسیر فقهی - مالکیه

قرآن - احکام و قوانین

ناشر دار الجيل
مکان نشر بیروت - لبنان
سال نشر 1408 هـ.ق یا 1988 م
کد اتوماسیون AUTOMATIONCODE1388AUTOMATIONCODE


احكام القرآن تأليف ابوبكر محمد بن عبدالله معروف به ابن عربى، از علما و دانشمندان اسلامى قرن پنجم و ششم هجرى است كه توسط على‌محمد البجاوى مورد تحقيق قرار گرفته است.

نويسنده غير از ابن عربى عارف شهير است؛ زيرا مؤلف از دانشمندان شرقى ولى ابن عربى عارف از دانشمندان غربى به حساب مى‌آيد. به همين منظور براى رفع اشتباه مؤلف را ابن العربى با الف‌ولام ولى محيى‌الدين را ابن عربى بدون الف‌ولام مى‌نويسند.

مؤلف در اين کتاب به بررسى آيات دربردارنده احكام پرداخته است. وى براى اين هدف ابتدا آيه مورد نظر را مطرح، آنگاه آن را از جهات مختلف بررسى مى‌كند. از جمله كلمات مشكل آن را توضيح داده، ديدگاه‌هاى علما را درباره آن بيان و در پايان حكم مورد نظر را استخراج مى‌كند و اگر درباره آيه، رواياتى وجود داشته باشد به عنوان مؤيد متذكر مى‌شود و در حقيقت با اين روش مى‌خواهد بيان كند كه احكام شرع تماماً از آيات قرآن گرفته شده است.

با توجه به ويژگى‌هاى اين کتاب و اين‌كه مؤلف آن تمام سوره‌هاى قرآن را بر حسب ترتيب مصحف عثمانى بررسى نموده، کتاب جايگاه خاصى در بين کتاب‌هايى كه پيرامون آيات الاحكام نوشته شده، پيدا كرده است؛ لذا مرجع مناسبى است براى بحث آيات الاحكام است و مورد استقبال و استفاده بسيارى از علما و قرآن‌پژوهان قرار گرفته است.

ساختار

از آنجا كه مطالب کتاب پيرامون آياتى است كه در آنها حكمى از احكام بيان شده و مؤلف اين مطلب را در تمام آيات قرآن بررسى نموده است. در جلد اول از ابتداى قرآن تا سوره نساء، در جلد دوم از سوره مائده تا سوره توبه، در جلد سوم از سوره يونس تا احزاب و در جلد آخر از سوره سبأ تا ناس بيان شده است.

ويژگى‌ها

  1. نويسنده پس از ذكر آيه، واژگان مهم آيه را شرح و توضيح داده و از کتاب‌هاى لغت پيرامون معناى آن عباراتى را نقل مى‌كند.
  2. براى توضيح آيه و استخراج حكم، مطالب را طى چند مسأله بيان مى‌كند.
  3. اگر مسأله و حكم اختلافى باشد،ديدگاه‌هاى فقها و مذاهب اسلامى را درباره آن بيان مى‌كند.
  4. شأن نزول آيه مورد بحث را ذكر مى‌كند.
  5. روايات وارده درباره آن آيه را كه از طرف پيامبر (ص) رسيده است نقل مى‌كند.
  6. از اشعار عرب در توضيح مطالب استفاده نموده است.
  7. پس از ذكر اقوال و بررسى آنها، ديدگاه خود را در مسأله بيان مى‌كند.
  8. چنانچه آيه مورد بحث داراى احتمالات متعددى باشد آن احتمالات را ذكر و بررسى نموده است.
  9. چنانچه آيه مورد بحث از آيات ناسخ و يا منسوخ باشد، ناسخ و يا منسوخ بودن آن را ذكر مى‌كند.

وضعيت کتاب

فهرست آيات و احكام، مرجع احكام، لغات، اشعار و منابع در جلد چهارم آمده است. در پاورقى‌هاى کتاب، آدرس آيات و روايات و اشعار، نسخه بدل براى كلمات، شرح و توضيح لغات مشكل متن و برخى مطالب، آدرس کتابهاى مذكور در متن و منابع ديگر براى موضوعات و ارجاع برخى از مباحث کتاب به يكديگر ذكر شده است.


پیوندها

مطالعه کتاب أحکام القرآن در پایگاه کتابخانه دیجیتال نور