أصول الاستنباط

از ویکی‌نور - دانشنامه تخصصی نور
پرش به: ناوبری، جستجو
اصول الاستنباط
نام کتاب اصول الاستنباط
نام‌های دیگر کتاب
پدیدآورندگان حیدری، علی نقی (نويسنده)
زبان عربی
کد کنگره ‏‎‏BP‎‏ ‎‏159‎‏/‎‏8‎‏ ‎‏/‎‏ح‎‏9‎‏الف‎‏6‎‏
موضوع اصول فقه شیعه - تاریخ

اصول فقه شیعه - قرن 14

ناشر لجنة ادارة الحوزة العلمية بقم المقدسة
مکان نشر قم - ایران
سال نشر 1412 هـ.ق
کد اتوماسیون AUTOMATIONCODE2703AUTOMATIONCODE


معرفى اجمالى

أصول الاستنباط، به زبان عربى، مشتمل بر يك دوره علم اصول فقه است كه به روشى جديد و با سبكى روان، با ويژگى‌هاى كتب درسى در عصر حاضر، توسط سيد على نقى حيدرى(1325 - 1403ق)، از شاگردان علامه نايينى و سيد ابوالحسن اصفهانى و از دانشمندان قرن اخير عراق و از شخصيت‌ها و علماى شهر بغداد، نگاشته شده است و امروزه، به‌عنوان اولين کتاب اصولى در حوزه علميّه، قم به جاى معالم الأصول تدريس مى‌گردد.

ساختار

مطالب کتاب در ضمن هشت عنوان كلى به شرح زير تنظيم شده است:

1. «كلمة المؤلف»؛

2. «الماع الى تاريخ الفقه و اصوله»؛

3. «الجزء الاول مباحث الالفاظ»، مشتمل بر عناوين «تمهيد ما هو اصول الفقه»، «مباحث اولية»، پنج باب و يك خاتمه؛

4. «الجزء الثانى الادلة العقلية»، مشتمل بر يك تمهيد و سه فصل؛

5. «التعادل و التراجيح»؛

6. «الاجتهاد و التقليد»؛

7. «تحليل و تمحيص لبعض ادلة الاحكام»؛

8. «توجيه النبى امته في التشريع الاسلامى».

مؤلف، در اين کتاب، علاوه بر طرح مباحث با بيانى ساده و روان، در پايان هر درس، خلاصه‌اى از همان درس را به همراه تمرين‌هايى از مطالب آن آورده است.

گزارش محتوا

عنوان اول، مشتمل بر معرفى مختصر کتاب و بيان شيوه نگارش آن است.

عنوان دوم، بيان‌گر چهار دوره (دوره على(ع)، دوره حسنين و سجاد(ع)، دوره صادقين(ع)، و دوره امام رضا و فرزندان بزرگوارش)، براى علم فقه و اصول و وجه اختصاص شيعه به فقه اهل بيت و تأسيس علم اصول فقه است.

عنوان سوم، حاوى تعريف علم اصول، موضوع هر علم، تمايز علوم، موضوع و مسائل و غايت و تبويب علم اصول، مباحث مربوط به حقيقت شرعيه و صحيح و اعم و اشتراك لفظى و مشتق، مباحث مربوط به اوامر و نواهى و مفاهيم و عموم و خصوص و مطلق و مقيد و بيان معناى برخى از الفاظ در اصطلاح، است.

عنوان چهارم، شامل بيان حالات سه‌گانه مكلف در رابطه با حكم شرعى، مباحث مربوط به قطع و ظن و شك است.

عنوان پنجم، مشتمل بر مباحث مربوط به تعادل و تراجيح است.

عنوان ششم، شامل مباحث اجتهاد و تقليد است.

عنوان هفتم، حاوى توضيح و تحليل برخى از ادله، همچون قياس، استحسان، مصالح مرسله، شرايع پيشين و مذهب صحابى است.

عنوان هشتم، مشتمل بر مباحثى در رابطه با چگونگى بيان قوانين اسلامى، توسط پيامبر براى مسلمانان، مى‌باشد.

از جمله ويژگى‌هاى مهم اين کتاب، طرح مسائل گوناگون، با روشى ساده و بدون استفاده از الفاظ و اصطلاحات پيچيده علمى و خلاصه كردن مباحث هر درس در پايان آن و ذكر مباحث مهم و اساسى هر درس، به‌صورتى مختصر و مفيد و آوردن تمرين‌هايى در پايان هر درس و طرح مباحث اصولى متناسب با سطح علمى و نياز مبتدى و حذف بسيارى از مباحث پيچيده و غير ضرورى و اشتمال بر نظريات نو و جديد مى‌باشد.


وابسته‌ها