شیوه‌نامه اختصاصی کتاب‌‌‌‌‌‌شناسی

از ویکی‌نور - دانشنامه تخصصی نور
پرش به: ناوبری، جستجو

هدف این شیوه‌نامه یک‌دست‌سازی نگارش مقاله‌ها در ویکی‌نور است؛ این ضابطه‌ها لزوماً بهترین‌ها نیستند اما اگر همگان از شیوه یکسانی پیروی کنند استفاده از این پایگاه، هنگام نگارش، ویرایش و خواندن مقالات آسان‌تر می‌شود.

در ویکی‌نور کتاب‌ها به دو گروه اصلی و فرعی تقسیم می‌شوند:

  1. کتاب‌های اصلی:
    1. کتاب‌هایی که هیچ ترجمه، شرح، تعلیقه، تلخیص و... برای آنها وجود ندارد.
    2. کتاب‌هایی که برای آنها ترجمه، شرح ... و یا نسخه دیگری، وجود دارد که در این صورت یکی از نسخه‎ها با توجه به تقدم زمانی یا اهمیت نسخه به عنوان کتاب اصلی در نظر گرفته می‌شود.
  2. کتاب‎های فرعی: کتاب‌هایی هستند که به عنوان ترجمه، شرح، تعلیقه، تلخیص، تحقیق و یا نسخه دیگری از کتاب اصلی شناخته می‌شوند.


مقاله برای معرفی کتاب اصلی

این مقالات مشتمل بر عناوینی است که نویسنده در ذیل هر عنوان باید با رعایت اختصار، اطلاعات یافته را ارائه نماید:

معرفی اجمالی:

  1. نام کامل کتاب؛
  2. نام مشهور کتاب؛
  3. ‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌.نام مؤلف؛
  4. زمان تألیف،
  5. موضوع کتاب؛
  6. زبان کتاب؛
  7. انگیزه تالیف؛
  8. اهمیت و جایگاه کتاب.

ساختار:

  1. معرفی ساختار کتاب با توجه به مقدمه محقق، مقدمه مؤلف و اجزاء و ابواب، خاتمه و تعلیقات؛
  2. شیوه بحث و چگونگی چینش مطالب؛
  3. سبک نگارش؛
  4. ذکر منابع مورد استفاده.

گزارش محتوا:

در این بخش که مهم‌ترین بخش مقاله است، نویسنده با توجه به مقدمه‌ها و متن کتاب، گزارش توصیفی از مباحث آن را ارائه می‌کند. برگردان مطالب به زبان امروزین و روانی و سلیس بودن مطالب لازم است.

وضعیت کتاب:

  1. سابقه تحقیق و تصحیح؛
  2. سابقه شرح و ترجمه؛
  3. فهرست‌ها؛
  4. پاورقی‌ها؛
  5. ملحقات و تصاویر.

منابع مقاله:

نویسنده باید منابع تمامی مطالبی را که از مقدمه و یا متن کتاب و یا هر منبع دیگری، استفاده کرده به‌شیوه پانوشت مشخص نماید.


مقاله برای معرفی کتاب فرعی

  1. درصورتی که ترجمه، شرح، تعلیقه، تلخیص و... تنها منبع موجود و یا منبع اصلی نباشد، مقاله‌ای مختصر بدون عناوین مقاله اصلی درباره آن نوشته می‌شود.
  2. این نوع از مقالات با نام کامل کتاب، نام مترجم/شارح آغاز می‌شود. پس از آن لازم است به نام کتاب اصلی، مؤلف و سال تألیف اشاره و به کتاب‌شناسی اثر ارجاع داده شود.
  3. زمان نگارش ترجمه، شرح و یا تعلیقه به‌ویژه در مواردی که خود آن از نظر قدمت و یا نویسنده آن، حائز اهمیت است؛ نیز لازم است مورد توجه قرار گیرد.
  4. گاه انگیزه ترجمه یا شرح کتاب توسط مترجم یا شارح ذکر گردیده است که به آن اشاره می‌شود.
  5. بررسی اهمیت و جایگاه ترجمه و شرح از اطلاعات مهم و مورد نیاز خواننده است. این بخش را می‌توان از سخنان و آثار بزرگان به دست آورد.
  6. برای ترجمه انواع مختلفی ذکر شده است که آن را می‌توان در سه بخش تحت اللفظی، معنایی و آزاد خلاصه نمود. شرح را نیز در یک تقسیم‌بندی می‌توان در سه بخش توضیحی، توضیحی نقدی، مزجی و غیرمزجی مورد بررسی قرار داد که نویسنده باید نوع ترجمه وشرح را مشخص نماید.