آغاز و انجام: تفاوت میان نسخه‌ها

    از ویکی‌نور
    جز (جایگزینی متن - ':ف' به ': ف')
    جز (جایگزینی متن - '= ' به '=')
     
    (۶۷ نسخهٔ میانی ویرایش شده توسط ۷ کاربر نشان داده نشد)
    خط ۱: خط ۱:
    <div class='wikiInfo'>
    {{جعبه اطلاعات کتاب
    [[پرونده:NUR01769J1.jpg|بندانگشتی|آغاز و انجام]]
    | تصویر =NUR01769J1.jpg
    {| class="wikitable aboutBookTable" style="text-align:Right"
    | عنوان =آغاز و انجام
    |+ |
    | عنوان‌های دیگر =
    |-
    | پدیدآوران =
    ! نام کتاب!! data-type='bookName'|آغاز و انجام
    [[نصیرالدین طوسی، محمد بن محمد]] (نویسنده)
    |-
    [[حسن‌زاده آملی، حسن]] (محقق)
    |نام های دیگر کتاب
    | زبان =فارسی
    |data-type='otherBookNames'|
    | کد کنگره =‏BBR‎‏ ‎‏850‎‏ ‎‏/‎‏آ‎‏6033
    |-
    | موضوع =
    |پدیدآورندگان
    انسان (اسلام)
    |data-type='authors'|[[نصیرالدین طوسی، محمد بن محمد]] (نويسنده)
     
    [[حسن‌‌زاده آملی، حسن]] (محقق)
    |-
    |زبان  
    |data-type='language'|فارسی
    |-
    |کد کنگره  
    |data-type='congeressCode' style='direction:ltr'|‏BBR‎‏ ‎‏850‎‏ ‎‏/‎‏آ‎‏6033
    |-
    |موضوع  
    |data-type='subject'|انسان (اسلام)
     
    فلسفه اسلامی - متون قدیمی تا قرن 14
    فلسفه اسلامی - متون قدیمی تا قرن 14
    معاد
    معاد
     
    نصیرالدین طوسی، محمد بن محمد، 597 - 672ق. آغاز و انجام - نقد و تفسیر
    نصیر الدین طوسی، محمد بن محمد، 597 - 672ق. آغاز و انجام - نقد و تفسیر
     
    نفس
    نفس
    |-
    | ناشر =
    |ناشر  
    وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی، سازمان چاپ و انتشارات
    |data-type='publisher'|وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی، سازمان چاپ و انتشارات
    | مکان نشر =تهران - ایران
    |-
    | سال نشر =1366 ش  
    |مکان نشر  
    | کد اتوماسیون =AUTOMATIONCODE01769AUTOMATIONCODE
    |data-type='publishPlace'|تهران - ایران
    | چاپ =1
    |-
    | تعداد جلد =1
    |سال نشر  
    | کتابخانۀ دیجیتال نور =01769
    |data-type='publishYear'| 1366 هـ.ش  
    | کتابخوان همراه نور =01769
    |-class='articleCode'
    | کد پدیدآور =
    |کد اتوماسیون
    | پس از =
    |data-type='automationCode'|AUTOMATIONCODE1769AUTOMATIONCODE
    | پیش از =
    |}
    }}
    </div>
    {{کاربردهای دیگر|معاد (ابهام زدایی)}}
     
    '''آغاز و انجام'''، عنوان شمارى از رساله‌ها و کتاب‌هاى كلامى و عرفانى و علمى به زبان فارسی، نوشته تنى چند از دانشوران ایرانى، بيشتر شيعى، مى‌باشد. یکى از این دانشوران كه ذيل این عنوان اثرى پديد آورده، [[نصیرالدین طوسی، محمد بن محمد|خواجه نصير‌الدين طوسى]] است. اثر او رساله مختصر و فشرده‌اى در باب مبدأ و معاد است كه در آن اصول عقايد اسلامى را به روش عرفانى - فلسفى، تأویل كرده است و در طرح و بيان عقايد خویش، تا حدّى به فلسفه اسماعيلى و روش باطنى نظر دارد. او، این رساله را به درخواست دوستى عزيز كه جویاى دانستن احوال آخرت بوده، تأليف كرده و خود، آن را «تذكرة» نامیده است.
     
    == معرفى اجمالى ==
     
     
    '''آغاز و انجام'''، عنوان شمارى از رساله‌ها و کتاب‌هاى كلامى و عرفانى و علمى به زبان فارسى، نوشته تنى چند از دانشوران ايرانى، بيشتر شيعى، مى‌باشد. يكى از اين دانشوران كه ذيل اين عنوان اثرى پديد آورده، [[خواجه نصير الدين طوسى]] است. اثر او رساله مختصر و فشرده‌اى در باب مبدأ و معاد است كه در آن اصول عقايد اسلامى را به روش عرفانى - فلسفى، تأويل كرده است و در طرح و بيان عقايد خويش، تا حدّى به فلسفه اسماعيلى و روش باطنى نظر دارد. او، اين رساله را به درخواست دوستى عزيز كه جوياى دانستن احوال آخرت بوده، تأليف كرده و خود، آن را «تذكرة» ناميده است.
     
    == ساختار ==
     
     
    اين کتاب، داراى 20 فصل است و در پايان آن، تعليقات [[آیت‌الله حسن‌زاده آملى]]، مشتمل بر يك مقدمه، مدخل، پيش‌گفتار و توضيحاتى كه مربوط به هر كدام از فصل‌هاى بيست‌گانه کتاب است، ذكر شده است.
     
    == گزارش محتوا ==
     
     
    فهرست مطالب مطرح شده در کتاب، عبارت است از: صفت آخرت و ذكر سالكانش و اسباب اعراض مردمان در جهان از آن و آفات آن اعراض؛ اشاره به مبدأ و معاد و آمدن از فطرت اولى و رسيدن به آن‌جا و ذكر شب قدر و روز قيامت؛ اشاره به هر دو جهان و ذكر مراتب مردم در اين جهان و آن جهان؛ اشاره به مكان و زمان آخرت؛ اشاره به حشر خلايق؛ ذكر احوال اصناف خلق در آن جهان و ذكر بهشت و دوزخ؛ اشاره به صراط؛ اشاره به صحايف اعمال و كرام الكاتبين و نزول ملائكه و شياطين به نيكان و بدان؛ اشاره به ثواب و به حساب و طبقات اهل حساب؛ اشاره به وزن اعمال و ذكر ميزان؛ درنورديدن آسمان‌ها؛ دميدن در صور و تبديل زمين و آسمان؛ احوال روز رستاخيز و وقوف خلق به عرصات؛ درهاى بهشت و دوزخ؛ زبانيه دوزخ؛ جوى‌هاى بهشت؛ خازن بهشت و دوزخ؛ درخت‌هاى زقوم و طوبى؛ حور العين؛ ثواب و عقاب و عدل.
     
    تفصيل پاره‌اى از مطالب فوق: راه آخرت، آشكار است و پيمودنش آسان، چون مردم از همان‌جا آمده‌اند، بنا بر اين، آنچه ديدنى يا شنيدنى است، يك بار ديده و شنيده‌اند، ولى فراموش كرده‌اند...


    سبب روى‌گردانى مردم از آخرت، سه چيز است: 1. شوائب طبيعت، مانند شهوت و غضب و توابع آن از قبيل حب جاه و مال و غير آن؛ 2. وساوس عادت، مانند تسويلات نفس اماره و...؛ 3. نواميس امثله، مانند تقليد جاهلان عالم‌نما و...
    ==ساختار==
    اين کتاب، داراى 20 فصل است و در پایان آن، تعليقات [[حسن‌زاده آملی، حسن|آیت‌الله حسن‌زاده آملى]]، مشتمل بر یک مقدمه، مدخل، پيش‌گفتار و توضيحاتى كه مربوط به هر كدام از فصل‌هاى بيست‌گانه کتاب است، ذكر شده است.


    ثواب از فضل خداست و عقاب از عدل او، بدين سبب، «من جاء بالحسنة فله خير منها و من جاء بالسيئة فلا يجزى الذين عملوا السيئات الا ما كانوا يعملون»(القصص 42)«هر كس كار نيكو كند، پاداشش به از آن است و هر كس كار بد كند، بدكاران را جز آنچه مى‌كردند، كيفر ندهند.»...
    ==گزارش محتوا==
     
    فهرست مطالب مطرح شده در کتاب، عبارت است از: در صفت آخرت و ذكر سالكانش و اسباب اعراض مردمان در جهان از آن و آفات آن اعراض؛ اشاره به مبدأ و معاد و آمدن از فطرت اولى و رسيدن به آن‌جا و ذكر شب قدر و روز قيامت؛ اشاره به هر دو جهان و ذكر مراتب مردم در این جهان و آن جهان؛ اشاره به مكان و زمان آخرت؛ اشاره به حشر خلايق؛ ذكر احوال اصناف خلق در آن جهان و ذكر بهشت و دوزخ؛ اشاره به صراط؛ اشاره به صحايف اعمال و كرام الكاتبين و نزول ملائكه و شياطين به نیکان و بدان؛ اشاره به ثواب و به حساب و طبقات اهل حساب؛ اشاره به وزن اعمال و ذكر میزان؛ در نورديدن آسمان‌ها؛ دمیدن در صور و تبديل زمین و آسمان؛ احوال روز رستاخيز و وقوف خلق به عرصات؛ درهاى بهشت و دوزخ؛ زبانيه دوزخ؛ جوى‌هاى بهشت؛ خازن بهشت و دوزخ؛ درخت‌هاى زقوم و طوبى؛ حور العين؛ ثواب و عقاب و عدل.
    گفتارى از [[حسن‌‌زاده آملی، حسن|علامه حسن‌زاده]] آملى (در بخش تعليقات رساله حاضر): «آغاز و انجام»، يكى از مآخذ و مصادر علمى حكمت متعاليه ملا صدراست و در چندين فصل موقف هفتم الهيات أسفار و نيز در اكثر فصول باب يازدهم نفس اسفار، نظر به مطالب اين رساله دارد...كيف كان، در اين رساله،در واقع سخن از شرح حال انسان، در هر عالم است جز آن‌كه در فصل دوم و هفدهم و برخى از مواضع ديگر در اثناى سخن، به اختصار و ايجاز از آغاز؛ يعنى مبدأ تعالى و آمدن انسان از فطرت اولى اشارتى رفته است، نه بدان نحو كه مثلا در مبدأ و معاد شيخ رئيس و مولى صدرا از مبدأ بحث مى‌شود، لذا سزاوار است كه اين رساله را يكى از رسائل در معرفت نفس؛ يعنى روان‌شناسى بشناسيم و بدانيم.
    تفصيل پاره‌اى از مطالب فوق: راه آخرت، آشكار است و پيمودنش آسان، چون مردم از همان‌جا آمده‌اند، بنا بر اين، آنچه ديدنى يا شنيدنى است، یک بار ديده و شنيده‌اند، ولى فراموش كرده‌اند...
     
    سبب روى‌گردانى مردم از آخرت، سه چيز است: 1. شوائب طبيعت، مانند شهوت و غضب و توابع آن از قبيل حب جاه و مال و غير آن؛ 2. وساوس عادت، مانند تسویلات نفس اماره و...؛ 3. نوامیس امثله، مانند تقليد جاهلان عالم‌نما و...
    == نسخه شناسى ==
    ثواب از فضل خداست و عقاب از عدل او، بدين سبب، «'''من جاء بالحسنة فله خير منها و من جاء بالسيئة فلا يجزى الذين عملوا السيئات الا ما كانوا يعملون'''»(القصص 42)«هر كس كار نیکو كند، پاداشش به از آن است و هر كس كار بد كند، بدكاران را جز آنچه می‌كردند، كيفر ندهند.»...
     
    گفتارى از [[حسن‌زاده آملی، حسن|علامه حسن‌زاده]] آملى (در بخش تعليقات رساله حاضر): «آغاز و انجام»، یکى از مآخذ و مصادر علمى حكمت متعاليه ملا صدراست و در چندين فصل موقف هفتم الهيات أسفار و نيز در اكثر فصول باب يازدهم نفس اسفار، نظر به مطالب این رساله دارد...كيف كان، در این رساله، در واقع سخن از شرح حال انسان، در هر عالم است جز آن‌كه در فصل دوم و هفدهم و برخى از مواضع ديگر در اثناى سخن، به اختصار و ايجاز از آغاز؛ يعنى مبدأ تعالى و آمدن انسان از فطرت اولى اشارتى رفته است، نه بدان نحو كه مثلاًدر مبدأ و معاد شيخ رئيس و مولى صدرا از مبدأ بحث مى‌شود، لذا سزاوار است كه این رساله را یکى از رسائل در معرفت نفس؛ يعنى روان‌شناسى بشناسیم و بدانيم.
     
    اين کتاب، داراى نسخ خطى فراوانى است كه در کتاب‌خانه موزه بريتانيا و نيز کتاب‌خانه‌هاى ايران (تهران، مشهد، همدان، قم)و پاكستان و مصر نگه‌دارى مى‌گردد.


    ==نسخه شناسى==
    اين کتاب، داراى نسخ خطى فراوانى است كه در کتاب‌خانه موزه بريتانيا و نيز کتاب‌خانه‌هاى ایران (تهران، مشهد، همدان، قم) و پاکستان و مصر نگه‌دارى مى‌گردد.
    نسخه‌اى از آن در دانشگاه تهران، به شماره 2401، موجود است.
    نسخه‌اى از آن در دانشگاه تهران، به شماره 2401، موجود است.
    نسخه حاضر در برنامه، با مقدمه و شرح و تعليقات [[حسن‌زاده آملی، حسن|آیت‌الله حسن حسن‌زاده آملى]] در قطع رقعى با جلد شومیز در 232 صفحه برای بار چهارم در سال 1374ش، توسط «سازمان چاپ و انتشارات وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامى» ایران، منتشر شده است.


    نسخه حاضر در برنامه، با مقدمه و شرح و تعليقات آیت‌الله حسن حسن‌زاده آملى در قطع رقعى با جلد شوميز در 232 صفحه براى بار چهارم در سال 1374ش، توسط «سازمان چاپ و انتشارات وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامى» ايران، منتشر شده است.
    ==منابع مقاله==
     
    #دائرةالمعارف تشيع، جلد اول، مدخل: آغاز و انجام.
    == منبع ==
    #دائرةالمعارف بزرگ اسلامى، ج اول، مدخل:آغاز و انجام.
     
    #تعليقات آیت‌الله حسن‌زاده آملى.
     
    1. دائرة المعارف تشيع، جلد اول، مدخل: آغاز و انجام.
     
    2. دائرة المعارف بزرگ اسلامى، ج اول، مدخل:آغاز و انجام.
     
    3. تعليقات آیت‌الله حسن‌زاده آملى.
     


    == وابسته‌ها ==
    ==وابسته‌ها==
    {{وابسته‌ها}}
    {{وابسته‌ها}}
    [[آغاز و انجام]]
    [[اندیشه‌های فلسفی و کلامی خواجه نصیرالدین طوسی]]
    == پیوندها ==
    [[بررسی و داوری در مسائل اختلافی میان دو فیلسوف اسلامی خواجه نصیر طوسی و امام فخر رازی]]
    [http://www.noorlib.ir/View/fa/Book/BookView/Text/2851 مطالعه کتاب آغاز و انجام در پایگاه کتابخانه دیجیتال نور]
    [[رده:کتاب‌شناسی]]
    [[رده:کتاب‌شناسی]]
    [[رده: فلسفه، مذهب و روان‌شناسی]]
    [[رده: فلسفه، مذهب و روان‌شناسی]]
    خط ۹۸: خط ۵۹:
    [[رده:عصر شارحان (فلسفه)]]
    [[رده:عصر شارحان (فلسفه)]]
    [[رده:شارحان (فلسفه) قرن هفتم]]
    [[رده:شارحان (فلسفه) قرن هفتم]]
    [[رده: فيلسوفان قرن هفتم، آ-ی]]
    [[رده:آثار فلسفی]]
    [[رده:نصيرالدين طوسی، محمد بن حسن، 597-672ق]]
    [[رده:نصيرالدين طوسی، محمد بن حسن، 597-672ق]]
    [[رده:کلام و عقاید]]
    [[رده:معادشناسی]]

    نسخهٔ کنونی تا ‏۱۰ فوریهٔ ۲۰۲۴، ساعت ۱۵:۵۲

    آغاز و انجام
    آغاز و انجام
    پدیدآوراننصیرالدین طوسی، محمد بن محمد (نویسنده) حسن‌زاده آملی، حسن (محقق)
    ناشروزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی، سازمان چاپ و انتشارات
    مکان نشرتهران - ایران
    سال نشر1366 ش
    چاپ1
    موضوعانسان (اسلام)

    فلسفه اسلامی - متون قدیمی تا قرن 14 معاد نصیرالدین طوسی، محمد بن محمد، 597 - 672ق. آغاز و انجام - نقد و تفسیر

    نفس
    زبانفارسی
    تعداد جلد1
    کد کنگره
    ‏BBR‎‏ ‎‏850‎‏ ‎‏/‎‏آ‎‏6033
    نورلایبمطالعه و دانلود pdf

    آغاز و انجام، عنوان شمارى از رساله‌ها و کتاب‌هاى كلامى و عرفانى و علمى به زبان فارسی، نوشته تنى چند از دانشوران ایرانى، بيشتر شيعى، مى‌باشد. یکى از این دانشوران كه ذيل این عنوان اثرى پديد آورده، خواجه نصير‌الدين طوسى است. اثر او رساله مختصر و فشرده‌اى در باب مبدأ و معاد است كه در آن اصول عقايد اسلامى را به روش عرفانى - فلسفى، تأویل كرده است و در طرح و بيان عقايد خویش، تا حدّى به فلسفه اسماعيلى و روش باطنى نظر دارد. او، این رساله را به درخواست دوستى عزيز كه جویاى دانستن احوال آخرت بوده، تأليف كرده و خود، آن را «تذكرة» نامیده است.

    ساختار

    اين کتاب، داراى 20 فصل است و در پایان آن، تعليقات آیت‌الله حسن‌زاده آملى، مشتمل بر یک مقدمه، مدخل، پيش‌گفتار و توضيحاتى كه مربوط به هر كدام از فصل‌هاى بيست‌گانه کتاب است، ذكر شده است.

    گزارش محتوا

    فهرست مطالب مطرح شده در کتاب، عبارت است از: در صفت آخرت و ذكر سالكانش و اسباب اعراض مردمان در جهان از آن و آفات آن اعراض؛ اشاره به مبدأ و معاد و آمدن از فطرت اولى و رسيدن به آن‌جا و ذكر شب قدر و روز قيامت؛ اشاره به هر دو جهان و ذكر مراتب مردم در این جهان و آن جهان؛ اشاره به مكان و زمان آخرت؛ اشاره به حشر خلايق؛ ذكر احوال اصناف خلق در آن جهان و ذكر بهشت و دوزخ؛ اشاره به صراط؛ اشاره به صحايف اعمال و كرام الكاتبين و نزول ملائكه و شياطين به نیکان و بدان؛ اشاره به ثواب و به حساب و طبقات اهل حساب؛ اشاره به وزن اعمال و ذكر میزان؛ در نورديدن آسمان‌ها؛ دمیدن در صور و تبديل زمین و آسمان؛ احوال روز رستاخيز و وقوف خلق به عرصات؛ درهاى بهشت و دوزخ؛ زبانيه دوزخ؛ جوى‌هاى بهشت؛ خازن بهشت و دوزخ؛ درخت‌هاى زقوم و طوبى؛ حور العين؛ ثواب و عقاب و عدل. تفصيل پاره‌اى از مطالب فوق: راه آخرت، آشكار است و پيمودنش آسان، چون مردم از همان‌جا آمده‌اند، بنا بر اين، آنچه ديدنى يا شنيدنى است، یک بار ديده و شنيده‌اند، ولى فراموش كرده‌اند... سبب روى‌گردانى مردم از آخرت، سه چيز است: 1. شوائب طبيعت، مانند شهوت و غضب و توابع آن از قبيل حب جاه و مال و غير آن؛ 2. وساوس عادت، مانند تسویلات نفس اماره و...؛ 3. نوامیس امثله، مانند تقليد جاهلان عالم‌نما و... ثواب از فضل خداست و عقاب از عدل او، بدين سبب، «من جاء بالحسنة فله خير منها و من جاء بالسيئة فلا يجزى الذين عملوا السيئات الا ما كانوا يعملون»(القصص 42)«هر كس كار نیکو كند، پاداشش به از آن است و هر كس كار بد كند، بدكاران را جز آنچه می‌كردند، كيفر ندهند.»... گفتارى از علامه حسن‌زاده آملى (در بخش تعليقات رساله حاضر): «آغاز و انجام»، یکى از مآخذ و مصادر علمى حكمت متعاليه ملا صدراست و در چندين فصل موقف هفتم الهيات أسفار و نيز در اكثر فصول باب يازدهم نفس اسفار، نظر به مطالب این رساله دارد...كيف كان، در این رساله، در واقع سخن از شرح حال انسان، در هر عالم است جز آن‌كه در فصل دوم و هفدهم و برخى از مواضع ديگر در اثناى سخن، به اختصار و ايجاز از آغاز؛ يعنى مبدأ تعالى و آمدن انسان از فطرت اولى اشارتى رفته است، نه بدان نحو كه مثلاًدر مبدأ و معاد شيخ رئيس و مولى صدرا از مبدأ بحث مى‌شود، لذا سزاوار است كه این رساله را یکى از رسائل در معرفت نفس؛ يعنى روان‌شناسى بشناسیم و بدانيم.

    نسخه شناسى

    اين کتاب، داراى نسخ خطى فراوانى است كه در کتاب‌خانه موزه بريتانيا و نيز کتاب‌خانه‌هاى ایران (تهران، مشهد، همدان، قم) و پاکستان و مصر نگه‌دارى مى‌گردد. نسخه‌اى از آن در دانشگاه تهران، به شماره 2401، موجود است. نسخه حاضر در برنامه، با مقدمه و شرح و تعليقات آیت‌الله حسن حسن‌زاده آملى در قطع رقعى با جلد شومیز در 232 صفحه برای بار چهارم در سال 1374ش، توسط «سازمان چاپ و انتشارات وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامى» ایران، منتشر شده است.

    منابع مقاله

    1. دائرةالمعارف تشيع، جلد اول، مدخل: آغاز و انجام.
    2. دائرةالمعارف بزرگ اسلامى، ج اول، مدخل:آغاز و انجام.
    3. تعليقات آیت‌الله حسن‌زاده آملى.

    وابسته‌ها