أربعة كتب في علوم القرآن: تفاوت میان نسخه‌ها

    از ویکی‌نور
    جز (جایگزینی متن - 'گي' به 'گی')
    جز (جایگزینی متن - ' ' به ' ')
    خط ۵۱: خط ۵۱:
    == گزارش محتوا ==
    == گزارش محتوا ==
    #معرفى کتاب: [[بيان السبب الموجب لاختلاف القراءات]] تألیف: [[مهدوی، احمد بن عمار|ابوالعباس احمد بن عمار بن ابى العباس المهدوى]] <ref>[https://noorlib.ir/book/view/14449?pageNumber=7&viewType=html ر.ک: ج1، ص 7]</ref>شامل: مقدمۀ محقق<ref>[https://noorlib.ir/book/view/14449?pageNumber=9&viewType=html ر.ک: همان، ص9]</ref>، معرفى مؤلف<ref>[https://noorlib.ir/book/view/14449?pageNumber=10&viewType=html ر.ک: همان، ص10]</ref>، شاگردان<ref>[https://noorlib.ir/book/view/14449?pageNumber=10&viewType=html ر.ک: همان، ص10]</ref>، آثار<ref>[https://noorlib.ir/book/view/14449?pageNumber=11&viewType=html ر.ک: همان، ص11]</ref>، نمونه‌هایى از نسخه‌هاى خطى<ref>[https://noorlib.ir/book/view/14449?pageNumber=15&viewType=html ر.ک: همان، ص15]</ref>، متن کتاب و فهرست منابع و مصادر<ref>[https://noorlib.ir/book/view/14449?pageNumber=36&viewType=html ر.ک: همان، ص36]</ref>.
    #معرفى کتاب: [[بيان السبب الموجب لاختلاف القراءات]] تألیف: [[مهدوی، احمد بن عمار|ابوالعباس احمد بن عمار بن ابى العباس المهدوى]] <ref>[https://noorlib.ir/book/view/14449?pageNumber=7&viewType=html ر.ک: ج1، ص 7]</ref>شامل: مقدمۀ محقق<ref>[https://noorlib.ir/book/view/14449?pageNumber=9&viewType=html ر.ک: همان، ص9]</ref>، معرفى مؤلف<ref>[https://noorlib.ir/book/view/14449?pageNumber=10&viewType=html ر.ک: همان، ص10]</ref>، شاگردان<ref>[https://noorlib.ir/book/view/14449?pageNumber=10&viewType=html ر.ک: همان، ص10]</ref>، آثار<ref>[https://noorlib.ir/book/view/14449?pageNumber=11&viewType=html ر.ک: همان، ص11]</ref>، نمونه‌هایى از نسخه‌هاى خطى<ref>[https://noorlib.ir/book/view/14449?pageNumber=15&viewType=html ر.ک: همان، ص15]</ref>، متن کتاب و فهرست منابع و مصادر<ref>[https://noorlib.ir/book/view/14449?pageNumber=36&viewType=html ر.ک: همان، ص36]</ref>.
    #معرفى کتاب:[[مسائل منثورة في التفسير]] تألیف: [[ابن بری، بری بن عبدالجبار|عبدالله ابى الوحش برّى بن عبدالجبار بن برّى]] معروف به [[ابن بری، بری بن عبدالجبار|ابن برّى]] <ref>[https://noorlib.ir/book/view/14449?sectionNumber=2&viewType=html ر.ک: ج2، ص1]</ref>شامل: مقدمۀ محقق<ref>[https://noorlib.ir/book/view/14449?sectionNumber=2&pageNumber=3&viewType=html ر.ک: همان، مقدمه، ص3]</ref>، معرفى مؤلف<ref>[https://noorlib.ir/book/view/14449?sectionNumber=2&pageNumber=3&viewType=html ر.ک: همان، ص3]</ref>، آثار، شاگردان<ref>[https://noorlib.ir/book/view/14449?sectionNumber=2&pageNumber=4&viewType=html ر.ک: همان، ص4]</ref>، اساتيد<ref>[https://noorlib.ir/book/view/14449?sectionNumber=2&pageNumber=4&viewType=html ر.ک: همان]</ref>، نمونه‌اى از نسخه‌هاى خطى<ref>[https://noorlib.ir/book/view/14449?sectionNumber=2&pageNumber=6&viewType=html ر.ک: همان، ص6]</ref>، متن کتاب و فهرست منابع و مآخذ.
    #معرفى کتاب:[[مسائل منثورة في التفسير]] تألیف: [[ابن بری، بری بن عبدالجبار|عبدالله ابى الوحش برّى بن عبدالجبار بن برّى]] معروف به [[ابن بری، بری بن عبدالجبار|ابن برّى]] <ref>[https://noorlib.ir/book/view/14449?sectionNumber=2&viewType=html ر.ک: ج2، ص1]</ref>شامل: مقدمۀ محقق<ref>[https://noorlib.ir/book/view/14449?sectionNumber=2&pageNumber=3&viewType=html ر.ک: همان، مقدمه، ص3]</ref>، معرفى مؤلف<ref>[https://noorlib.ir/book/view/14449?sectionNumber=2&pageNumber=3&viewType=html ر.ک: همان، ص3]</ref>، آثار، شاگردان<ref>[https://noorlib.ir/book/view/14449?sectionNumber=2&pageNumber=4&viewType=html ر.ک: همان، ص4]</ref>، اساتيد<ref>[https://noorlib.ir/book/view/14449?sectionNumber=2&pageNumber=4&viewType=html ر.ک: همان]</ref>، نمونه‌اى از نسخه‌هاى خطى<ref>[https://noorlib.ir/book/view/14449?sectionNumber=2&pageNumber=6&viewType=html ر.ک: همان، ص6]</ref>، متن کتاب و فهرست منابع و مآخذ.
    #معرفى کتاب: [[المجيد في اعراب القرآن المجيد]] تألیف: [[صفاقسی، ابراهیم بن محمد|برهان‌الدين ابواسحاق ابراهیم بن محمد بن ابراهیم بن ابى القاسم القيسى السفاقسى المالكى]]<ref>[https://noorlib.ir/book/view/14449?sectionNumber=3&viewType=html ر.ک: ج3، ص1]</ref> شامل: مقدمۀ محقق<ref>[https://noorlib.ir/book/view/14449?sectionNumber=3&pageNumber=3&viewType=html ر.ک: همان، مقدمه، ص3]</ref>، معرفى مؤلف<ref>[https://noorlib.ir/book/view/14449?sectionNumber=3&pageNumber=4&viewType=html ر.ک: همان، ص4]</ref>، منابع و مصادرى كه مؤلف از آنها استفاده نموده<ref>[https://noorlib.ir/book/view/14449?sectionNumber=3&pageNumber=5&viewType=html ر.ک: همان، ص5]</ref>، روش مؤلف<ref>[https://noorlib.ir/book/view/14449?sectionNumber=3&pageNumber=5&viewType=html ر.ک: همان، ص5]</ref>، جايگاه و اهمیت کتاب، نمونه‌هاى خطى از کتاب و متن کتاب شامل: اعراب بسم الله، اعراب فاتحة الکتاب و مصادر و مراجعى كه محقق از آنها استفاده نموده است.
    #معرفى کتاب: [[المجيد في اعراب القرآن المجيد]] تألیف: [[صفاقسی، ابراهیم بن محمد|برهان‌الدين ابواسحاق ابراهیم بن محمد بن ابراهیم بن ابى القاسم القيسى السفاقسى المالكى]]<ref>[https://noorlib.ir/book/view/14449?sectionNumber=3&viewType=html ر.ک: ج3، ص1]</ref> شامل: مقدمۀ محقق<ref>[https://noorlib.ir/book/view/14449?sectionNumber=3&pageNumber=3&viewType=html ر.ک: همان، مقدمه، ص3]</ref>، معرفى مؤلف<ref>[https://noorlib.ir/book/view/14449?sectionNumber=3&pageNumber=4&viewType=html ر.ک: همان، ص4]</ref>، منابع و مصادرى كه مؤلف از آنها استفاده نموده<ref>[https://noorlib.ir/book/view/14449?sectionNumber=3&pageNumber=5&viewType=html ر.ک: همان، ص5]</ref>، روش مؤلف<ref>[https://noorlib.ir/book/view/14449?sectionNumber=3&pageNumber=5&viewType=html ر.ک: همان، ص5]</ref>، جايگاه و اهمیت کتاب، نمونه‌هاى خطى از کتاب و متن کتاب شامل: اعراب بسم الله، اعراب فاتحة الکتاب و مصادر و مراجعى كه محقق از آنها استفاده نموده است.
    #شرح ابيات دانى دربارۀ الفاظ ظائيه(مؤلف کتاب مجهول است)<ref>[https://noorlib.ir/book/view/14449?sectionNumber=4&viewType=html ر.ک: ج4، ص1]</ref> شامل:مقدمۀ محقق<ref>[https://noorlib.ir/book/view/14449?sectionNumber=4&pageNumber=3&viewType=html ر.ک: همان، ص3]</ref>، الفاظ ظائيه (كلماتى كه حرف ظ دارند)<ref>[https://noorlib.ir/book/view/14449?sectionNumber=4&pageNumber=6&viewType=html ر.ک: همان، ص6]</ref>، متن کتاب و منابع<ref>[https://noorlib.ir/book/view/14449?sectionNumber=4&pageNumber=11&viewType=html ر.ک: همان، ص11]</ref> و مصادر محقق<ref>[https://noorlib.ir/book/view/14449?sectionNumber=4&pageNumber=22&viewType=html ر.ک: همان، ص22]</ref>.
    #شرح ابيات دانى دربارۀ الفاظ ظائيه(مؤلف کتاب مجهول است)<ref>[https://noorlib.ir/book/view/14449?sectionNumber=4&viewType=html ر.ک: ج4، ص1]</ref> شامل:مقدمۀ محقق<ref>[https://noorlib.ir/book/view/14449?sectionNumber=4&pageNumber=3&viewType=html ر.ک: همان، ص3]</ref>، الفاظ ظائيه (كلماتى كه حرف ظ دارند)<ref>[https://noorlib.ir/book/view/14449?sectionNumber=4&pageNumber=6&viewType=html ر.ک: همان، ص6]</ref>، متن کتاب و منابع<ref>[https://noorlib.ir/book/view/14449?sectionNumber=4&pageNumber=11&viewType=html ر.ک: همان، ص11]</ref> و مصادر محقق<ref>[https://noorlib.ir/book/view/14449?sectionNumber=4&pageNumber=22&viewType=html ر.ک: همان، ص22]</ref>.

    نسخهٔ ‏۲ سپتامبر ۲۰۲۲، ساعت ۱۵:۰۵

    اربعه کتب
    أربعة كتب في علوم القرآن
    پدیدآورانضامن، حاتم صالح (محقق)

    مهدوی، احمد بن عمار (نویسنده)

    ابن بری، بری بن عبدالجبار (نویسنده)

    صفاقسی، ابراهیم بن محمد (نویسنده)
    عنوان‌های دیگرالمجید فی اعراب القرآن المجید

    بیان السبب الموجب لاختلاف القراءات و کثره الطرق و الروایات

    مسائل منثوره فی التفسیر و العربیه و المعانی
    ناشرعالم الکتب
    مکان نشربیروت - لبنان
    سال نشر1418 ق یا 1998 م
    چاپ1
    موضوعقرآن - علوم قرآنی
    زبانعربی
    تعداد جلد1
    کد کنگره
    ‏BP‎‏ ‎‏69‎‏/‎‏5‎‏ ‎‏/‎‏الف‎‏4
    نورلایبمطالعه و دانلود pdf

    أربعة كتب في علوم القرآن با تحقیق دكتر حاتم صالح الضامن، کتاب پيرامون معرفى چهار کتاب از کتاب‌هاى تألیف شده در علوم قرآنى مى‌باشد.

    محقق در این کتاب به معرفى کتاب‌هاى: بيان السبب تألیف احمد بن عمار بن ابى العباس المهدوى و مسائل منثوره في التفسير تألیف ابن برى و المجيد في اعراب القرآن المجيد، تألیف سفاقسى و شرح ابيات الدانى كه مؤلف آن مجهول مى‌باشد، پرداخته است و در ادامه متن هر كدام از آنها را آورده و در مواردى كه لازم بود.

    در پاورقى آنها را شرح داده و آيات و روايات را نيز آدرس‌دهى كرده است.

    با توجه به كثرت مصادر و مراجعى كه در پایان هر كدام از کتاب‌ها معرفى داشته، به دست مى‌آيد برای نسخه‌شناسى متن اصلى تحقيقات فراوانى را انجام داده است.

    از جمله تلاشهاى محقق پى‌گیريهاى ايشان دربارۀ بدست آوردن نسخه‌هاى خطى هر كدام از کتاب‌هاى فوق است كه با مراجعه به کتابخانه‌هاى مختلف توانسته است نسخه‌هاى اصلى را به دست آورده، سپس به چاپ آنها اقدام نمايد.

    از طرف ديگر، با توجه به اينكه محقق در ابتداى هر کتاب به معرفى کتاب، آثار اساتيد و شاگردان پرداخته و برخى از مطالب مهم کتاب را تشريح كرده کتاب حاضر اهمیت ویژه‌اى پيدا نموده كه مى‌تواند مورد استفاده قرآن‌پژوهان قرار گیرد.

    ساختار

    مطالب کتاب شامل 4 کتاب است که در چهار بخش معرفی شده است، در هر بخش، مقدمه‌ی شامل معرفی مؤلف، آثار و شاگردان و نسخه‌های خطی کتاب آورده شده و پس از متن کتاب منابع و مصادر کتاب ذکر شده است.

    گزارش محتوا

    1. معرفى کتاب: بيان السبب الموجب لاختلاف القراءات تألیف: ابوالعباس احمد بن عمار بن ابى العباس المهدوى [۱]شامل: مقدمۀ محقق[۲]، معرفى مؤلف[۳]، شاگردان[۴]، آثار[۵]، نمونه‌هایى از نسخه‌هاى خطى[۶]، متن کتاب و فهرست منابع و مصادر[۷].
    2. معرفى کتاب:مسائل منثورة في التفسير تألیف: عبدالله ابى الوحش برّى بن عبدالجبار بن برّى معروف به ابن برّى [۸]شامل: مقدمۀ محقق[۹]، معرفى مؤلف[۱۰]، آثار، شاگردان[۱۱]، اساتيد[۱۲]، نمونه‌اى از نسخه‌هاى خطى[۱۳]، متن کتاب و فهرست منابع و مآخذ.
    3. معرفى کتاب: المجيد في اعراب القرآن المجيد تألیف: برهان‌الدين ابواسحاق ابراهیم بن محمد بن ابراهیم بن ابى القاسم القيسى السفاقسى المالكى[۱۴] شامل: مقدمۀ محقق[۱۵]، معرفى مؤلف[۱۶]، منابع و مصادرى كه مؤلف از آنها استفاده نموده[۱۷]، روش مؤلف[۱۸]، جايگاه و اهمیت کتاب، نمونه‌هاى خطى از کتاب و متن کتاب شامل: اعراب بسم الله، اعراب فاتحة الکتاب و مصادر و مراجعى كه محقق از آنها استفاده نموده است.
    4. شرح ابيات دانى دربارۀ الفاظ ظائيه(مؤلف کتاب مجهول است)[۱۹] شامل:مقدمۀ محقق[۲۰]، الفاظ ظائيه (كلماتى كه حرف ظ دارند)[۲۱]، متن کتاب و منابع[۲۲] و مصادر محقق[۲۳].

    ویژگى‌ها

    از آنجا كه این کتاب تحقيقى است پيرامون چهار کتاب از کتاب‌هاى علوم قرآنى كه محقق متن کتاب‌ها را بررسى و تحقيق نموده است، ویژگیهاى آن بازگشت به روش تحقيق محقق مى‌كند كه عبارتند از:

    1. در ابتداى معرفى هر کتاب.شرح مختصرى از زندگى مؤلف کتاب مذكور ارائه داده سپس آثار آن را معرفى مى‌نمايد.
    2. چنانچه کتاب داراى شرح باشد آن را معرفى نموده است.
    3. آيات موجود در متن کتاب، در پاورقى آدرس داده شده است.
    4. افراد مذكور در متن، شرح مختصرى در پاورقى برای آنها بيان شده است.
    5. در پایان معرفى هر کتاب، مصادر و منابع مورد استفاده محقق، معرفى شده است.
    6. در معرفى مؤلف، اساتيد و شاگردان آنها نيز معرفى شده‌اند.
    7. نمونه‌هایى از نسخه‌هاى خطى هر كدام از کتاب‌ها را ارائه داده است.
    8. در معرفى کتاب شرح ابيات دانى، الفاظى كه داراى حرف(ظاد) مى‌باشند مانند:حظر-حفظ و... را معرفى نموده است.
    9. در همین قسمت، اهمیت و جايگاه حرف ظاد را در بين حروف بيان نموده است.
    10. در کتاب:القول في السبب الموجب لاختلاف القراءات.
      سبب اختلاف قرائت‌ها كه بازگشت به حديث معروف سبعة احرف مى‌كند را مطرح، اقوال پيرامون این حديث را ذكر، آنها را بررسى مى‌نمايد.
    11. در کتاب مسائل منثورة في التفسير، معنى تكرار در آيۀ شريفه:«فانكحوا ما طاب لكم من النساء مثنى و ثلاث و رباع»نساء آيۀ 3 را مطرح و پاسخ آن را ارائه نموده است.
    12. در کتاب اعراب القرآن المجيد:معانى حرف باء در كلمۀ بسم الله را بيان نموده، آنگاه كلمۀ اسم را نيز معنا نموده است.
    13. در همین کتاب سورۀ فاتحة الکتاب بطور مفصل تجزيه و تركيب شده است.
    14. در کتاب:شرح ابيات دانى-اشعار مربوط به دانى ذكر سپس شرح آنها را همراه با آيات مربوطه ذكر نموده است.

    نسخه‌شناسى

    کتاب یک جلد، متن آن عربى و داراى 158 صفحه مى‌باشد

    كه مشخصات آن به قرار زير است:

    1. نوع كاغذ:اعلا
    2. چاپ:كامپيوترى
    3. جلد:شومیز
    4. نوبت چاپ:اول
    5. تاريخ انتشار:سال 1418 هجرى قمرى
    6. ناشر:انتشارات عالم الكتب-بيروت، لبنان
    7. داراى فهرست موضوعات کتاب
    8. کتاب:اربعة كتب في علوم القرآن
    9. مؤلفان:مهدوى، ابن برى، سفاقسى و مجهول.
    10. محقق:حاتم صالح الضامن

    پانويس


    منابع مقاله

    مقدمه و متن کتاب

    وابسته‌ها