المشاعر

    از ویکی‌نور
    المشاعر
    نام کتاب المشاعر
    نام های دیگر کتاب
    پدیدآورندگان کربن، هانری (مترجم)

    عمادالدوله، بدیع‌الملک بن امامقلی (مترجم)

    صدرالدین شیرازی، محمد بن ابراهیم (نويسنده)

    زبان فارسی

    عربی

    فرانسوی

    کد کنگره ‏BBR‎‏ ‎‏1109‎‏ ‎‏/‎‏آ‎‏3‎‏ع‎‏8
    موضوع فلسفه اسلامی - متون قدیمی تا قرن 14

    هستی شناسی (فلسفه اسلامی)

    ناشر طهوری
    مکان نشر تهران - ایران
    سال نشر 1363 هـ.ش
    کد اتوماسیون 13932


    «المشاعر» از آثار حكيم صدرالمتألهين شيرازى (979- 1050ق) است كه متن عربى آن همراه با ترجمه و شرح فارسى و همچنين ترجمه فرانسوى در اثر حاضر جمع شده است. ترجمه و شرح فارسى را يكى از شاه‌زادگان و دولت‌مردان عصر قاجار و صاحب آثارى در حكمت اسلامى به نام بديع‌الملك ميرزا عمادالدولة (زنده در 1308ق برابر با 1891 م) و ترجمه فرانسوى را شرق‌شناس مشهور معاصر هانرى كربن (1903- 1978م) انجام داده است. اين اثر با اهتمام، مقدمه و تعليقات فرانسوى كربن انتشار يافته است.

    در رابطه با اثر حاضر چند نكته گفتنى است:

    1. در نسخه ديگرى از اين اثر كه در برنامه موجود است، مقدمه هانرى كربن به قلم دكتر كريم مجتهدى به زبان فارسى ترجمه و با پيشگفتار ايشان و به ضميمه ترجمه فارسى بديع‌الملك، با نام «مقدمه بر المشاعر صدرالمتألهين» منتشر شده است.

    2. دكتر كربن در مقدمه علمى‌اش، افزون بر ارائه گزارشى از زندگى صدرالمتألهين شيرازى و طرح كلى كتاب مشاعر، نقشه و طرحى كلان از انديشه‌ها و همچنين كتاب‌شناسى آثار او نيز مطرح كرده است (مجتهدى، كريم، ص 15- 112).

    3. به نظر مجتهدى، هر جا كه كربن به فلسفه شيعى اشاره مى كند در درجه اول منظورش فلسفه ملاصدرا است هر چند در هنگام بحث، نظر گذشتگان و ديگران را نيز آورده باشد (همان، ص 3).

    4. مترجم و شارح كه لقبش عمادالدولة است، در مقدمه، ترجمه و شرح فارسى خود را نيز «عمادالحكمة» ناميده زيرا مسأله وجود كه در كتاب مشاعر محور اصلى بحث است به تعبير او عماد و ستون فنّ حكمت است (مقدمه، ص 73 و 75).

    5. با نظر به آنكه جناب عمادالدولة يادآور شده است كه كتاب مشاعر ملاصدرا را در نزد حكيم متّقى ميرزا على اكبر يزدى مطلق استفاده كرده و بيانات ايشان را جمع و تحرير و به صورت كتابى تأليف كرده و به نظر ايشان رسانده است (همان، ص 74- 75)، شايد بتوان گفت كه اثر مذكور تقريرى از درس‌هاى ايشان و مورد تأييد اوست و براى شرح نظرات و آراى علمى و فلسفى ايشان و مقايسه آن با نظرات ساير فلاسفه مى‌تواند مورد استفاده قرار گيرد.

    6. يادكردنى است كه هانرى كربن به صورت‌هاى مختلف و از آن جمله «هنرى كربين» در ايران نوشته و گفته شده ولى البته به صورت «هانرى كربن» مشهورتر است. در كتاب حاضر به شكل «هنرى كربين» آمده و البته غلط نيست.

    7. هانرى كربن در مقدمه‌اش بعد از مطرح كردن مقدمات و مباحثى چنين نوشته است: بر اساس نكاتى كه بيان شد و همچنين با توجه به دو سوم اول كتاب المشاعر مى‌توان گفت كه هدف در اين اثر، رسيدن به فلسفه نبوى است (مجتهدى كريم، ص 106). اين سخن، جاى تأمّل دارد و شايد نتوان آن را به آسانى پذيرفت و در هر حال بايد مفهوم و مصداق «فلسفه نبوى» با دقت بيان شود.

    در انتهاى بخش فارسى كتاب، فهرست نامها و اصطلاحات و فهرست مطالب و در ابتداى بخش فرانسوى فهرست مطالب آن ذكر شده است.

    اختلاف الفاظ و كلمات در نسخه‌هاى مختلف در پاورقى‌هاى كتاب ذكر شده است.

    منابع مقاله

    1- مقدمه و متن كتاب.

    2- مجتهدى، كريم، مقدمه بر المشاعر صدرالمتألهين شيرازى (ملاصدرا)، نوشته پروفسور هانرى كربن، ترجمه و پيشگفتار دكتر كريم مجتهدى، به ضميمه متن فارسى المشاعر بديع الملك ميرزا عماد الدوله، انتشارات بنياد حكمت اسلامى صدرا، تهران، چاپ اول، 1381ش.


    وابسته‌ها

    شرح المشاعر

    المشاعر

    شرح رسالة المشاعر ملا صدرا

    پیوندها