بلاغت (معانی، بیان و بدیع): تفاوت میان نسخه‌ها

    از ویکی‌نور
    جز (جایگزینی متن - ' | تعداد جلد =' به '| تعداد جلد =')
    جز (جایگزینی متن - '↵↵ ' به ' ')
     
    (۳۴ نسخهٔ میانی ویرایش شده توسط ۴ کاربر نشان داده نشد)
    خط ۴: خط ۴:
    | عنوان‌های دیگر =معاني، بيان و بديع
    | عنوان‌های دیگر =معاني، بيان و بديع
    | پدیدآوران =  
    | پدیدآوران =  
    [[محمدي، محمد حسين]] (نويسنده)
    [[محمدي، محمد حسین]] (نویسنده)
    |-
    |-
    | data-type="language" | فارسی
    | data-type="language" | فارسی
    خط ۱۳: خط ۱۳:
    | ناشر =  
    | ناشر =  
    زوار
    زوار
    | مکان نشر = ايران - تهران
    | مکان نشر = ایران - تهران
    | سال نشر = |مجلد1: 1387ش ,  
    | سال نشر = |مجلد1: 1387ش ,  


    خط ۲۰: خط ۲۰:
    | شابک =978-964-401-342-3
    | شابک =978-964-401-342-3
    | تعداد جلد =1
    | تعداد جلد =1
    | کتابخانۀ دیجیتال نور =33265
    | کتابخوان همراه نور =33265
    | کد پدیدآور =
    | کد پدیدآور =
    | پس از =
    | پس از =
    | پیش از =
    | پیش از =
    }}
    }}
    '''بلاغت (معانی، بیان و بدیع)'''، اثر محمدحسین محمدی، به زبان فارسی، درباره علم بلاغت است که در عصر حاضر نوشته شده است.
    '''بلاغت (معانی، بیان و بدیع)'''، اثر محمدحسین محمدی، به زبان فارسی، درباره علم بلاغت است که در عصر حاضر نوشته شده است.


    ==ساختار==
    ==ساختار==
    کتاب حاضر، شامل چهار بخش است: بخش اول در مورد معانی، دوم در مورد علم بیان و بخش سوم در مورد علم بدیع است و در بخش چهارم به ذکر تمریناتی برای دانش‎پژوهان پرداخته است.
    کتاب حاضر، شامل چهار بخش است: بخش اول در مورد معانی، دوم در مورد علم بیان و بخش سوم در مورد علم بدیع است و در بخش چهارم به ذکر تمریناتی برای دانش‌پژوهان پرداخته است.


    ==گزارش محتوا==
    ==گزارش محتوا==
    در بخش اول که در مورد علم معانی است، به مباحثی در مورد اسناد خبری، احوال مسندالیه، احوال مسند، احوال متعلقات فعل، قصر و حصر، انشا، وصل و فصل، ایجاز، اطناب و مساوات پرداخته شده است. نویسنده در ابتدای این فصل به تعریف علم معانی پرداخته و اشاره می‎کند که معانی دانشی است که به یاری آن چگونگی مطابقت کلام با مقتضای حال و مقام شنونده و خواننده بررسی می‎شود<ref>ر.ک: متن کتاب، ص15</ref>.
    در بخش اول که در مورد علم معانی است، به مباحثی در مورد اسناد خبری، احوال مسندالیه، احوال مسند، احوال متعلقات فعل، قصر و حصر، انشا، وصل و فصل، ایجاز، اطناب و مساوات پرداخته شده است. نویسنده در ابتدای این فصل به تعریف علم معانی پرداخته و اشاره می‌کند که معانی دانشی است که به یاری آن چگونگی مطابقت کلام با مقتضای حال و مقام شنونده و خواننده بررسی می‌شود<ref>ر.ک: متن کتاب، ص15</ref>.


    موضوع علم معانی از نظر نویسنده، بررسی جمله‎ها از نظر معانی ثانویه است<ref>ر.ک: همان</ref>.
    موضوع علم معانی از نظر نویسنده، بررسی جمله‌ها از نظر معانی ثانویه است.<ref>ر.ک: همان</ref>.


    وی در مورد وجه تسمیه این علم به معانی اشاره می‎کند که چون در این علم، سخن از معانی ثانویه و مجازی جمله‎هاست، آن را معانی نامیده‎اند. همچنین از سابقه تاریخی این علم در غرب اشاره می‎کند که به افلاطون و بحث‎های او در باب خطابه می‎رسد<ref>ر.ک: همان، ص16</ref>.
    وی در مورد وجه تسمیه این علم به معانی اشاره می‌کند که چون در این علم، سخن از معانی ثانویه و مجازی جمله‌هاست، آن را معانی نامیده‌اند. همچنین از سابقه تاریخی این علم در غرب اشاره می‌کند که به افلاطون و بحث‎های او در باب خطابه می‌رسد<ref>ر.ک: همان، ص16</ref>.


    در ادامه بعضی از کتاب‎های معانی را ذکر کرده؛ همچنین از زمان تألیف و مؤلفین آنها نیز نام برده است. وی کتب عربی و فارسی را دسته‎بندی کرده است<ref>ر.ک: همان، ص17-18</ref>.
    در ادامه بعضی از کتاب‌های معانی را ذکر کرده؛ همچنین از زمان تألیف و مؤلفین آنها نیز نام برده است. وی کتب عربی و فارسی را دسته‌بندی کرده است.<ref>ر.ک: همان، ص17-18</ref>.


    وی برای هر بحث، مثال‎هایی از کتب ادبیات فارسی و شاعرانی معروف، چون [[حافظ، شمس‌الدین محمد|حافظ]] و [[سعدی، مصلح بن عبدالله|سعدی]] و [[خاقانی، علی بن حسین|خاقانی]] ذکر نموده است.
    وی برای هر بحث، مثال‎هایی از کتب ادبیات فارسی و شاعرانی معروف، چون [[حافظ، شمس‌الدین محمد|حافظ]] و [[سعدی، مصلح بن عبدالله|سعدی]] و [[خاقانی، علی بن حسین|خاقانی]] ذکر نموده است.


    در بخش بعدی به علم بیان پرداخته و در ابتدا به تعریف آن اشاره نموده و چنین می‎گوید: بیان در لغت کشف و توضیح است و در اصطلاح ادبی عبارت است از ادای معنای واحد به طرق مختلف؛ به این شرط که همگی مبتنی بر تخییل باشند. پس در بیان، بحث بر سر این است که یک معنی را به چند صورت و از چند راه مطرح کنیم<ref>ر.ک: همان، ص71</ref>.
    در بخش بعدی به علم بیان پرداخته و در ابتدا به تعریف آن اشاره نموده و چنین می‌گوید: بیان در لغت کشف و توضیح است و در اصطلاح ادبی عبارت است از ادای معنای واحد به طرق مختلف؛ به این شرط که همگی مبتنی بر تخییل باشند. پس در بیان، بحث بر سر این است که یک معنی را به چند صورت و از چند راه مطرح کنیم<ref>ر.ک: همان، ص71</ref>.


    در ادامه به سابقه تاریخی علم بیان اشاره می‎کند و شروع آن را به زمان نوشته‎های [[ارسطو]] می‎رساند که در بخش سوم از کتاب خطابه‎ی خود، از حقیقت، مجاز، استعاره و تشبیه سخن گفته و به این ترتیب باب بحث‎های بیانی در غرب و بلکه در جهان را برای نخستین بار گشوده است. پس از وی در قرن‎های دوم و سوم و تحث تأثیر او از طرفی و بحث‎های تفسیر و درک قرآن از طرف دیگر، علمای اسلامی به نوشتن کتاب‎هایی پرداختند که در کنار مسائل علم معانی، به بحث‎های بیانی هم توجهی صورت می‎گرفت<ref>ر.ک: همان، ص73</ref>.
    در ادامه به سابقه تاریخی علم بیان اشاره می‌کند و شروع آن را به زمان نوشته‌های [[ارسطو]] می‌رساند که در بخش سوم از کتاب خطابه‌ی خود، از حقیقت، مجاز، استعاره و تشبیه سخن گفته و به این ترتیب باب بحث‎های بیانی در غرب و بلکه در جهان را برای نخستین بار گشوده است. پس از وی در قرن‌های دوم و سوم و تحث تأثیر او از طرفی و بحث‎های تفسیر و درک قرآن از طرف دیگر، علمای اسلامی به نوشتن کتاب‌هایی پرداختند که در کنار مسائل علم معانی، به بحث‎های بیانی هم توجهی صورت می‌گرفت<ref>ر.ک: همان، ص73</ref>.


    به دنبال این بحث، از کتب عربی و فارسی‎ای که در زمینه‎ی علم بیان نوشته شده، نام می‎برد. سایر مباحث این بخش، همانند سایر کتبی است که در مورد علم بیان نوشته شده است.
    به دنبال این بحث، از کتب عربی و فارسی‌ای که در زمینه‌ی علم بیان نوشته شده، نام می‌برد. سایر مباحث این بخش، همانند سایر کتبی است که در مورد علم بیان نوشته شده است.


    در بخش سوم، به تعریف علم بدیع پرداخته و اشاره می‎کند که این علم یکی از شاخه‎های سه‎گانه علم بلاغت است و بدیع در لغت، به دو صورت فاعلی (نوآورنده) و مفعولی (نوآورده‎شده) معنا شده است و موضوع آن طرح مباحث و هنرهایی است که سبب آرایش و زینت کلام می‎شود<ref>ر.ک: همان، ص121</ref>.
    در بخش سوم، به تعریف علم بدیع پرداخته و اشاره می‌کند که این علم یکی از شاخه‌های سه‌گانه علم بلاغت است و بدیع در لغت، به دو صورت فاعلی (نوآورنده) و مفعولی (نوآورده‌شده) معنا شده است و موضوع آن طرح مباحث و هنرهایی است که سبب آرایش و زینت کلام می‌شود<ref>ر.ک: همان، ص121</ref>.


    سپس از سابقه تاریخی این علم سخن گفته و اشاره می‎کند که این علم، علمی مستقل نبوده و در زبان فارسی و عربی ابتدا کتابی جداگانه در این باب به رشته تحریر کشیده نشده است. در ادامه همانند بخش‎های قبلی کتاب، کتب فارسی و عربی‎ای را که درباره علم بدیع نوشته شده است، ذکر می‎کند<ref>ر.ک: همان، ص122-124</ref>.
    سپس از سابقه تاریخی این علم سخن گفته و اشاره می‌کند که این علم، علمی مستقل نبوده و در زبان فارسی و عربی ابتدا کتابی جداگانه در این باب به رشته تحریر کشیده نشده است. در ادامه همانند بخش‌های قبلی کتاب، کتب فارسی و عربی‌ای را که درباره علم بدیع نوشته شده است، ذکر می‌کند<ref>ر.ک: همان، ص122-124</ref>.


    به دنبال آن، این بخش را به دو بحث صنایع لفظی و معنوی تقسیم نموده و همانند سایر کتب بدیع، به مباحث مطرح در این علم می‎پردازد.
    به دنبال آن، این بخش را به دو بحث صنایع لفظی و معنوی تقسیم نموده و همانند سایر کتب بدیع، به مباحث مطرح در این علم می‌پردازد.


    در پایان کتاب نیز تمریناتی را برای این سه علم ذکر کرده است. به دنبال آن، پاسخ‎های تمرینات داده شده است.
    در پایان کتاب نیز تمریناتی را برای این سه علم ذکر کرده است. به دنبال آن، پاسخ‎های تمرینات داده شده است.


    ==وضعیت کتاب==
    ==وضعیت کتاب==
    پاورقی‎های کتاب، مربوط به ذکر اسانید می‎باشد.
    پاورقی‌های کتاب، مربوط به ذکر اسانید می‌باشد.


    فهرست مطالب کتاب، در ابتدای آن ذکر شده است.
    فهرست مطالب کتاب، در ابتدای آن ذکر شده است.
    خط ۶۲: خط ۶۳:
    در انتهای کتاب، برخی از منابع کتاب ذکر گردیده است.
    در انتهای کتاب، برخی از منابع کتاب ذکر گردیده است.


    ==پانویس ==
    ==پانویس==
    <references />
    <references/>


    ==منابع مقاله==
    ==منابع مقاله==
    خط ۶۹: خط ۷۰:




    == وابسته‌ها ==
    ==وابسته‌ها==
    {{وابسته‌ها}}


    [[آئین بلاغت: شرح مختصر المعانی]]
    [[آئین بلاغت: شرح مختصر المعانی]]
    خط ۸۰: خط ۸۲:




    [[رده:کتاب‌شناسی]]
    [[رده:کتاب‌شناسی]]
       
       
    خط ۹۰: خط ۹۱:
       
       
    [[رده:زبانها و ادبیات ایرانی]]
    [[رده:زبانها و ادبیات ایرانی]]
    [[رده: 25 آبان الی 24 آذر]]

    نسخهٔ کنونی تا ‏۶ سپتامبر ۲۰۲۳، ساعت ۱۱:۲۷

    بلاغت (معانی، بیان و بدیع)
    بلاغت (معانی، بیان و بدیع)
    پدیدآورانمحمدي، محمد حسین (نویسنده)
    عنوان‌های دیگرمعاني، بيان و بديع
    ناشرزوار
    مکان نشرایران - تهران
    چاپ1
    شابک978-964-401-342-3
    موضوعبديع معاني و بيان
    تعداد جلد1
    کد کنگره
    ‏‎‏PIR‎‏ ‎‏3356‎‏ ‎‏/‎‏م‎‏28‎‏ ‎‏ب‎‏8*
    نورلایبمطالعه و دانلود pdf

    بلاغت (معانی، بیان و بدیع)، اثر محمدحسین محمدی، به زبان فارسی، درباره علم بلاغت است که در عصر حاضر نوشته شده است.

    ساختار

    کتاب حاضر، شامل چهار بخش است: بخش اول در مورد معانی، دوم در مورد علم بیان و بخش سوم در مورد علم بدیع است و در بخش چهارم به ذکر تمریناتی برای دانش‌پژوهان پرداخته است.

    گزارش محتوا

    در بخش اول که در مورد علم معانی است، به مباحثی در مورد اسناد خبری، احوال مسندالیه، احوال مسند، احوال متعلقات فعل، قصر و حصر، انشا، وصل و فصل، ایجاز، اطناب و مساوات پرداخته شده است. نویسنده در ابتدای این فصل به تعریف علم معانی پرداخته و اشاره می‌کند که معانی دانشی است که به یاری آن چگونگی مطابقت کلام با مقتضای حال و مقام شنونده و خواننده بررسی می‌شود[۱].

    موضوع علم معانی از نظر نویسنده، بررسی جمله‌ها از نظر معانی ثانویه است.[۲].

    وی در مورد وجه تسمیه این علم به معانی اشاره می‌کند که چون در این علم، سخن از معانی ثانویه و مجازی جمله‌هاست، آن را معانی نامیده‌اند. همچنین از سابقه تاریخی این علم در غرب اشاره می‌کند که به افلاطون و بحث‎های او در باب خطابه می‌رسد[۳].

    در ادامه بعضی از کتاب‌های معانی را ذکر کرده؛ همچنین از زمان تألیف و مؤلفین آنها نیز نام برده است. وی کتب عربی و فارسی را دسته‌بندی کرده است.[۴].

    وی برای هر بحث، مثال‎هایی از کتب ادبیات فارسی و شاعرانی معروف، چون حافظ و سعدی و خاقانی ذکر نموده است.

    در بخش بعدی به علم بیان پرداخته و در ابتدا به تعریف آن اشاره نموده و چنین می‌گوید: بیان در لغت کشف و توضیح است و در اصطلاح ادبی عبارت است از ادای معنای واحد به طرق مختلف؛ به این شرط که همگی مبتنی بر تخییل باشند. پس در بیان، بحث بر سر این است که یک معنی را به چند صورت و از چند راه مطرح کنیم[۵].

    در ادامه به سابقه تاریخی علم بیان اشاره می‌کند و شروع آن را به زمان نوشته‌های ارسطو می‌رساند که در بخش سوم از کتاب خطابه‌ی خود، از حقیقت، مجاز، استعاره و تشبیه سخن گفته و به این ترتیب باب بحث‎های بیانی در غرب و بلکه در جهان را برای نخستین بار گشوده است. پس از وی در قرن‌های دوم و سوم و تحث تأثیر او از طرفی و بحث‎های تفسیر و درک قرآن از طرف دیگر، علمای اسلامی به نوشتن کتاب‌هایی پرداختند که در کنار مسائل علم معانی، به بحث‎های بیانی هم توجهی صورت می‌گرفت[۶].

    به دنبال این بحث، از کتب عربی و فارسی‌ای که در زمینه‌ی علم بیان نوشته شده، نام می‌برد. سایر مباحث این بخش، همانند سایر کتبی است که در مورد علم بیان نوشته شده است.

    در بخش سوم، به تعریف علم بدیع پرداخته و اشاره می‌کند که این علم یکی از شاخه‌های سه‌گانه علم بلاغت است و بدیع در لغت، به دو صورت فاعلی (نوآورنده) و مفعولی (نوآورده‌شده) معنا شده است و موضوع آن طرح مباحث و هنرهایی است که سبب آرایش و زینت کلام می‌شود[۷].

    سپس از سابقه تاریخی این علم سخن گفته و اشاره می‌کند که این علم، علمی مستقل نبوده و در زبان فارسی و عربی ابتدا کتابی جداگانه در این باب به رشته تحریر کشیده نشده است. در ادامه همانند بخش‌های قبلی کتاب، کتب فارسی و عربی‌ای را که درباره علم بدیع نوشته شده است، ذکر می‌کند[۸].

    به دنبال آن، این بخش را به دو بحث صنایع لفظی و معنوی تقسیم نموده و همانند سایر کتب بدیع، به مباحث مطرح در این علم می‌پردازد.

    در پایان کتاب نیز تمریناتی را برای این سه علم ذکر کرده است. به دنبال آن، پاسخ‎های تمرینات داده شده است.

    وضعیت کتاب

    پاورقی‌های کتاب، مربوط به ذکر اسانید می‌باشد.

    فهرست مطالب کتاب، در ابتدای آن ذکر شده است.

    در انتهای کتاب، برخی از منابع کتاب ذکر گردیده است.

    پانویس

    1. ر.ک: متن کتاب، ص15
    2. ر.ک: همان
    3. ر.ک: همان، ص16
    4. ر.ک: همان، ص17-18
    5. ر.ک: همان، ص71
    6. ر.ک: همان، ص73
    7. ر.ک: همان، ص121
    8. ر.ک: همان، ص122-124

    منابع مقاله

    مقدمه و متن کتاب.


    وابسته‌ها