الإعضالات العويصة

از ویکی‌نور - دانشنامه تخصصی نور
پرش به: ناوبری، جستجو
الإعضالات العویصة
NUR00029J1.jpg
پدیدآوران

میرداماد، سید محمدباقر بن محمد (نویسنده)

مرعشی، سید شهاب‌الدین (محقق)
ناشر جمال‌الدين میردامادي
مکان نشر تهران - ایران
سال نشر 1397 ‌‎ق
چاپ 1
زبان عربی
تعداد جلد 1
کتابخوان مشاهده


الإعضالات العويصة تألیف محمدباقر بن محمدحسینى مرعشى استرآبادى، مشهور به ميرداماد، از علماى شيعه در آغاز قرن يازدهم هجرى و متوفاى سال 1040 هجرى قمرى.

فيلسوف، حكيم، رياضى‌دان، فقيه، اصولى، متكلم و دانشمند بزرگ زمان خود.

شيوه نگارش

نویسنده در آغاز با ذكر یک مسئله به جواب و شرح و توضيح در مورد آن مى‌پردازد. عنوان هر مسئله را نيز اعضال ناميده است. يعنى امر مشكل و معضل. وى در اين كتاب بيست مسئله مشكل از علوم و فنون مختلف بيان مى‌فرمايد. ميرداماد در ميان علماى شيعه مشهور به استفاده از الفاظ سنگين و مشكل مى‌باشد.

ارزش و اعتبار كتاب

ميرداماد از علماى بزرگ شيعه مى‌باشد كه در علوم و فنون مختلف صاحب نظر و انديشمندى توانا مى‌باشد. اين كتاب منبعى خوب برای آشنايى با توان علمى و تسلط فراوان وى در علوم رياضيات، هندسه، كلام، فلسفه، فقه و اصول مى‌باشد.

تاريخ نگارش

مؤلف در پایان كتاب مى‌فرمايد: «و كتب أحوج المربوبين و أفقر المفتاقين إلى رحمة ربه الجواد الغني محمد بن محمد يدعى باقر الداماد الحسيني ختم الله له في نشأتيه بالحسنى و آدئ ذي الحجة الحرام سرر شهور عام 1022 من الهجرة المقدسة المبارکة النبوية حامدا مصليا مسلما مستغفرا.»

يعنى نگارنده اين كتاب محتاج‌ترين بندگان و نيازمندترين نيازمندان به رحمت پروردگار بخشنده بى‌نياز، محمد فرزند محمد مشهور به باقر داماد حسینى كه اميدوارم خداوند در دنيا و آخرت عاقبت او را ختم به خير نمايد مى‌باشد. تاريخ پایان نگارش آن 28 ذي حجة سال 1022 بعد از هجرت مبارک پيامبر(ص) مى‌باشد. در حالى كه سپاسگزار خداوند و درود فرستنده بر پيامبرش و تسليم اوامر الهى و درخواست كننده بخشش از درگاه او هستم.

مباحث كتاب

اين كتاب شامل بيست مسأله مشكل مى‌باشد كه هر یک از علمى مستقل برگزيده شده است. مسئله اول تا چهارم مربوط به علم رياضيات و هندسه، مسئله پنجم مربوط به علم فيزیک، مسئله ششم مربوط به علم هيئت و ستاره شناسى، مسئله هفتم تا دهم مربوط به علم حكمت و فلسفه، مسئله يازدهم تا چهاردهم مربوط به علم كلام، مسئله پانزدهم مربوط به علم فلسفه، مسئله شانزدهم تا بيستم مربوط به علم فقه و اصول مى‌باشد.


آقا بزرگ تهرانى صاحب كتاب ارزشمند الذريعة إلى تصانيف الشيعة جلد 2 ص237 درباره اين كتاب مى‌فرمايد: «الإعضالات العويصات في فنون العلوم و الصناعات، للمحقق الداماد الأمير محمدباقربن شمس‌الدين محمدحسین الأستر آبادى الأصفهانى، المتوفى سنة 1041، جواب عن عشرين مسألة معضلة رياضية و حكمية و كلامية و منطقية و الخمسة الأخيرة منها فقهية و أصولیة فرغ منه سنة 1022، طبع مع السبع الشداد له سنة 1317».

يعنى كتاب اعضالات العويصات در فنون، صناعات و علوم مختلف مى‌باشد. مؤلف آن محقق داماد، امير محمدباقرفرزند شمس‌الدين محمدحسین استرآبادى اصفهانى، متوفاى سال 1041 هجرى قمرى مى‌باشد.

اين كتاب درباره بيست مسئله مشكل رياضى، حكمت، كلام و منطق مى‌باشد.

پنج مسئله آخر آن در علم فقه و اصول است. مؤلف در سال 1022

هجرى قمرى نگارش آن را به پایان رسانده است. اين كتاب با كتاب السبع الشداد نوشته مؤلف در سال 1317 هجرى قمرى به چاپ رسيده است.

نسخه حاضر

نسخه‌اى كه در اين برنامه از آن استفاده شده، ناشر آن سيد‌ ‎جمال‌الدين ميرداماد. تاريخ نشر آن سال 1397 هجرى قمرى در یک جلد و در قطع وزيرى و چاپ اول مى‌باشد.

اين كتاب به همراه دوازده رساله ديگر از مؤلف به چاپ رسيده است.