التجويد القرآني دراسة صوتية فيزيائية

از ویکی‌نور - دانشنامه تخصصی نور
پرش به: ناوبری، جستجو
التجوید القرآنی دراسة صوتیة فیزیائیة
NUR02981J1.jpg
پدیدآوران ضالع، محمد صالح (نويسنده)
عنوان‌های دیگر دراسه صوتیه فیزیائیه
ناشر دار غريب
مکان نشر قاهره - مصر
سال نشر 2002 م
چاپ 1
شابک977-215-640-7
موضوع

قرآن - تجوید

قرآن - قرائت
زبان عربی
تعداد جلد 1
کد کنگره
‏BP‎‏ ‎‏79‎‏/‎‏6‎‏ ‎‏/‎‏ض‎‏2‎‏ت‎‏3
نورلایب مشاهده

التجويد القرآني دراسة صوتية فيزيائية تأیف دكتر محمد صالح الضالع كتاب پيرامون يكى از موضوعات علوم قرآنى يعنى مسالۀ تجويد نوشته شده است. مؤلف كه از اساتيد دانشكدۀ ادبيات دانشگاه اسكندريه مصر مى‌باشد در اين كتاب به تجزيه و تحليل تجويد و چگونگى قرائت قرآن به صورت صحيح، سخن گفته است.

وى با توجه به اينكه متخصص در دانش آواشناسى (صوت و صدا) مى‌باشد مطالب كتاب را در يك مقدمه و چهار فصل بيان كرده است.

فصل اول:اين فصل مربوط است به بحث و جايگاه «غُنّه» در تجويد قرآن.

وى در ابتدا كيفيت نُطق«غُنّه» و نحوۀ پيدايش آن را توضيح داده و در اين رابطه قول مكى بن ابى‌طالب را ذكر نموده است آنگاه محل خروج آن را با استفاده از نظرات برخى از دانشمندان همچون ابن طحان و فيروزآبادى (صاحب قاموس المحيط) بررسى كرده و بدنبال آن حالات مختلف غُنّه را توضيح داده است.

در پايان اين فصل چند تجربۀ عملى دربارۀ بيان غُنّه در سوره‌هاى‌قرآنى را آورده، نتايج آن را طى چند جدول همراه با تصاوير متعددى ارائه كرده است.

فصل دوم:اين فصل مربوط است به بحث اخفاء در تجويد.

وى در ابتدا از نظر اصطلاح آن را تعريف نموده، توضيح مى‌دهد كه اخفاء مربوط به حرف «نون» مى‌باشد، آنگاه دو قسم براى آن بيان مى‌نمايد توضيحاتى براى آن‌ها ارائه مى‌نمايد. در ادامه كيفيت نطق آن را بيان كرده ديدگاه برخى از علماء تجويد همچون شيخ دمياطى را در اين باره آورده است.در پايان اين فصل چند مورد را به عنوان تجربۀ عملى (مواردى كه خود انجام داده است)همراه با آيات آنها نقل نموده است.

فصل سوم:در اين فصل پيرامون اختلاس در صداهاى كوتاه بحث مى‌نمايد.وى در ابتدا سه واژۀ «اختلاس، روم، اشمام» را از نظر اصطلاح معنا نموده، آنگاه وجوه اشتراك و افتراق هر كدام از آنها را بيان كرده است در ادامه براى روشن شدن موضوع بحث چند مثال از آيات قرآن را آورده است.در پايان اين فصل بعضى از تجربه‌هاى عملى را همراه با جدولهاى مختلفى ذكر كرده است.

فصل چهارم:اين فصل اختصاص دارد به بحث«قلقله» در تجويد قرآنى.

وى در ابتدا ديدگاه علماء تجويد را دربارۀ تعريف و توصيف قلقله،ذكر كرده، آنها را نقد و بررسى نموده است، در ادامه جايگاه قلقله و نقش آن در تلاوت قرآن را توضيح مى‌دهد، آنگاه بعضى از تجربه‌هاى عملى را بيان كرده، نتايج بدست آمده از آن را بواسطۀ چند جدول ارائه نموده است.

ويژگى‌ها

  1. استفاده از تصاوير متعدد جهت توضيح مطالب
  2. ارائه جدولها و نمودارهاى مختلف كه در آنها وضعيت كلمات مشخص شده است.مانند آنچه كه در صفحۀ

41 آمده است كه در آن مواضع ادغام به غُنّه در سورۀ نساء ذكر شده است

  1. ذكر اقوال و ديدگاههاى مختلف و تجزيه و تحليل آنها
  2. از آنجا كه مباحث كتاب، مباحثى است كه با علم و اصطلاحات جديدى ارتباط دارد تلاش نموده در هنگام كاربرد واژه‌ها معادل انگليسى آنها را نيز بياورد، مانند آنچه كه در صفحۀ 81 در بحث مماثله ذكر نموده است
  3. در برخى از موارد، تجربه‌هاى شخصى خود را كه از تحقيقات علمى بدست آورده است، ارائه نموده است مانند آنچه كه در صفحۀ 136 ذكر كرده است

نسخه شناسى

كتاب يك جلد، متن آن عربى و داراى 167 صفحه مى‌باشد كه مشخصات آن به قرار زير است:

  1. نوع كاغذ: معمولى
  2. جلد:شوميز
  3. نوبت چاپ:نامعلوم
  4. تاريخ انتشار:سال 1423 هجرى قمرى
  5. ناشر:انتشارات دار غريب للطباعة و النشر و التوزيع
  6. داراى فهرست:
    الف: مصادر و مراجع(به زبان عربى)
    ب: مصادر و مراجع(به زبان انگليسى)
    ج: موضوعات كتاب
  7. مؤلف: محمد صالح ضايع
  8. كتاب:التجويد القرآنى