التقريرات المسمی بالمحاكمات بین الأعلام

از ویکی‌نور - دانشنامه تخصصی نور
پرش به: ناوبری، جستجو
التقریرات المسمی بالمحاکمات بین الأعلام
NUR13750J1.jpg
پدیدآوران

عراقی، عبدالنبی (محاضر)

ملکوتی، مسلم (مقرر)
عنوان‌های دیگر المحاکمات
ناشر مطبعه قم
مکان نشر قم - ایران
چاپ 1
موضوع اصول فقه شیعه - قرن 14
زبان عربی
تعداد جلد 1
کد کنگره
‏BP‎‏ ‎‏159‎‏/‎‏8‎‏ ‎‏/‎‏ع‎‏4‎‏م‎‏3
نورلایب مشاهده

التقريرات المسمی بالمحاكمات بین الأعلام، تقريرات درس اصول فقه شيخ عبدالنبى عراقى (متوفى 1385ق)، به قلم مسلم سرابى تبريزى و به زبان عربى است.

ساختار

كتاب كه در دو جزء تدوين شده با مقدمه كوتاهى از نویسنده آغاز شده است. شيوه نگارش او در متن، بدين‌ترتيب است كه با كلمه «منها» مسئله يا شبهه‌اى را مطرح و سپس با عبارات «و انت خبير» يا «فاقول» به بررسى و نقد آن مى‌پردازد.

گزارش محتوا

شيخ عبدالنبى، به مدت هشت سال در فقه شاگرد ميرزا محمدحسین نايينى بوده و از محضر او بهره‌ها برده است. كتاب حاضر، در واقع از ثمرات حضور در درس اين عالم بزرگ است.

استاد، در ابتداى اثر، تقريرات نوشته شده توسط مسلم سرابى را تحسين نموده و آن را خالى از اطناب ممل و ايجاز مخلّ دانسته است.

وى، مبتكر قواعد و قوانينى است كه دوره اصول و فقه خود را بر آن بنيان نهاده است. او، با اشاره به اين مطلب كه به هنگام حضور در درس آیت‌الله نايينى از ايشان درخواست كرده كه اشكالات وارده بر كلام ايشان را مطرح كند و وى استقبال كرده است، متذكر مى‌شود كه بخشى از آراء وى قابل تأمل بوده و خالى از اشكال نيست؛ لذا در اين كتاب، به بررسى اين مباحث پرداخته و ديدگاه خود را پيرامون آن مطرح كرده است.

اولين مطلبى كه در كتاب، مطرح شده اين است كه برخى از علما، موضوعات احكام را با متعلقاتش، با اينكه اين دو تفاوت روشنى دارند، اشتباه مى‌كنند. ماهيات شرعيه، مانند: نماز، روزه، حج و امثال آن كه از افعال مكلفين محسوب مى‌شوند، موضوع براى احكام شرعيه نيستند، بلكه از متعلقات احكام هستند. در ادامه، نویسنده، اين مطلب را بر مبناى شش مقدمه شرح و توضيح مى‌دهد.

در حجيت علم اجمالى و كيفيت حجيتش، نویسنده، در مسئله قائل به تفصيل شده است. هم‌چنين نویسنده، معتقد است كه اين ادعا كه علم اجمالى، خلط علم به جهل است، صحيح نبوده و حقيقت علم اجمالى يا تفصيلى عبارت است از انكشاف واقع كه به فارسی، «دانستن» گفته مى‌شود.

در ادامه كتاب، موضوعات مختلفى، مانند: ملاقى نجس به سرايت نجس مى‌شود يا به تعبد؟ انكار استصحاب تعليقى، قاعده تركيب اتحادى و انضمامى و... مورد مطالعه قرار گرفته است.

وضعيت كتاب

كتاب، فاقد فهرست و پاورقى است. در پایان كتاب، عناوين بيش از پنجاه اثر چاپى و خطّى استاد، ذكر شده است.

منابع مقاله

مقدمه و متن كتاب.