الشيعة و التشيع في فكر القادة و رؤية الأئمة

از ویکی‌نور - دانشنامه تخصصی نور
پرش به: ناوبری، جستجو
الشيعة و التشيع في فكر القادة و رؤية الأئمة
NUR18805J1.jpg
پدیدآوران لجنه البحوث و الدراسات بالطريقه العزميه (نویسنده)
عنوان‌های دیگر

بحث مستل من موسوعه الغدير للعلامه الاميني رحمه‌الله عليه

شبهات حول الشيعه

الغدير في الکتاب و السنه و الادب - التخليص
ناشر دار الکتاب الصوفي
مکان نشر مصر - قاهره
چاپ 1
موضوع

خلافت

علي بن ابي‌طالب(ع)، امام اول، 23 قبل از هجرت - 40ق. - اثبات خلافت

غدير خم
زبان عربي
تعداد جلد 7
نورلایب مشاهده

الشيعة و التشيع في فكر القادة و رؤية الأئمة تألیف گروه مطالعات و تحقیقات طریقت عزمیه مصر، پژوهشی است پیرامون معرفی شیعه و دفع شبهات حول این مذهب که به زبان عربی و در دوران معاصر نوشته شده است.

انگیزه تألیف

در افتتاحیه کتاب، به این نکته اشاره شده است که هدف از نگارش این اثر، تغلیب یک مذهب بر سایر مذاهب نیست، زیرا اصل احترام به استقلال مذاهب، مخالف این امر است، بلکه هدف اصلی آگاهی دادن و شناساندن مذاهب بوده تا اتباع و پیروی از مذهبی، صرفاً بر اساس تعصب و جهل به مذاهب دیگر نباشد[۱].

ساختار

مطالب کتاب در بیست‌وچهار فصل، در شش جلد، در هفت مجلد، تنظیم است. در ابتدای هر جلد، مقدمه کوتاهی آمده که در آن، به موضوع آن جلد و خلاصه‌ای از مطالب ارائه شده، اشاره گردیده است.

گزارش محتوا

مجلد نخست، با یک افتتاحیه آغاز و مطالب در دو فصل تنظیم شده است. در افتتاحیه، به انگیزه تدوین و نگارش کتاب و امکان یا عدم امکان تقریب مذاهب و طبیعی بودن وجود اختلاف‌نظر در برداشت از نصوص، اشاره گردیده است.[۲].

فصل اول، به سخنرانی سه نفر از پادشاهان و رؤسای جمهوری کشورهای اسلامی اختصاص یافته است.[۳] و در فصل دوم، سخنرانی سید محمد علاءالدین ماضی ابوالعزائم شیخ طریقت عزمیه مصر، شیخ محمود عاشور وکیل اول الازهر و دکتر علی جمعه مفتی مصر آمده است. نکته اساسی و محوری در این سخنرانی‌ها، آن است که خلف صالح نیز همواره با یکدیگر اختلاف‌نظر داشته اما این اختلافات هرگز به دشمنی و تکفیر یکدیگر منجر نمی‌شده است.[۴].

در افتتاحیه جلد نخست، به دنبال ارائه راه‌حلی برای اتحاد مسلمانان، به بیان این نکته پرداخته شده است که به دلیل تضعیف و عقب‌ماندگی مسلمانان و ظلم و تعدی دشمنان اسلام، شکی در لزوم اتحاد وجود نداشته و از آنجا مسلمانان از دو طایفه اصلی شیعه و سنی تشکیل شده و تمامی مذاهب مختلف اسلام، به این‌رو گروه اصلی باز می‌گردد، تکفیر هر یک توسط دیگری، هیچ نتیجه‌ای جز ضعف اسلام و قدرت گرفتن دشمنان آن ندارد[۵].

در فصل اول، به موضوع امامت و اختلاف‌نظر شیعه و اهل سنت پیرامون منصوص بودن یا نبودن آن، پرداخته شده است. نظریه نص و مبدأ شوری؛ تخصیص نص؛ نظریه نص در حدیث امام علی(ع)؛ نظریه ابوالعزائم در کتاب «نور المبین لعلوم الیقین و نیل السعادتین» پیرامون تعریف امام و وجوب نصب آن و نظریه صوفیه در مورد وصیت به امامت، موضوعات مورد بحث در این فصل است.[۶].

در فصل دوم، به معرفی مصحف امام علی(ع) پرداخته شده است. در این فصل ابتدا مراحل سه‌گانه جمع‌آوری قرآن در زمان پیامبر(ص)، ابوبکر و عثمان پرداخته شده و سپس موضوعاتی از قبیل مراحل سه‌گانه جمع‌آوری قرآن؛ اینکه آیا پیامبر(ص) خود به جمع‌آوری قرآن اقدام نمود یا نه؛ وجه‌تسمیه مصحف امام علی(ع) به این نام؛ چه زمانی امام علی(ع) مصحف خویش را جمع‌آوری نمود؛ امتیاز این مصحف در مقایسه با سایر مصاحف؛ عرضه شدن یا نشدن مصحف توسط امام(ع) بر مردم؛ عدم خروج این مصحف در زمان عثمان و... مورد بحث و بررسی قرار گرفته است.[۷].

در فصل سوم، به بررسی شخصیت عبدالله بن سبأ پرداخته شده است. در این فصل ابتدا، به خصوصیاتی که برای این فرد ذکر شده اشاره گردیده و سپس به معرفی برخی از کسانی که پیرامون این شخصیت، قلم‌فرسایی نموده و به دنبال معرفی شخصیت وی بودند، پرداخته شده است. از جمله این افراد عبارتند از: شیخ محمد ابوزهر (از علمای الازهر مصر)، احمد امین، خطیب (معروف به محب‌الدین) و دکتر طه حسین. در ادامه، به بررسی و تحقیق پیرامون این اقوال مذکور پرداخته شده است.[۸].

در سایر فصول کتاب، به بحث و بررسی موارد اختلافات فقهی و عقیدتی میان شیعه و سنی و پاسخ به شبهات مطرح شده در مورد شیعه پرداخته شده است که به ترتیب عبارتند از: مسح پاها در وضو (که شیعه قائل به مسح و اهل سنت معتقد به شستن آن می‌باشند)[۹]؛ تقیه در شریعت (با بررسی عمل صحابه و تابعین در مورد تقیه و بیان علت اشتهار شیعه به تقیه همراه با اشاره به اقسام آن)[۱۰]؛ جمع بین دو نماز (به همراه بررسی حکم جمع و اسباب آن میان مذاهب مختلف) [۱۱]؛ نظریه عدالت صحابه[۱۲]؛ گریستن بر اموات مؤمنین (همراه با بررسی منشأ اختلاف در حرمت بکا و اشاره به گریستن پیامبر(ص) و سایر انبیا(ع) در سوگ عزیزان و سیره مسلمین در این امر)[۱۳]؛ مسئله غدیر[۱۴]؛ عصمت در نبوت و امامت (همراه با بررسی ادله نقلی بر عصمت انبیا(ع) و ائمه(ع))[۱۵]؛ سجده بر تربت حسینی(ع)[۱۶]؛ قضایای موجود پیرامون اذان که عبارتند از دو عبارت «حی علی خیر العمل» و «اشهد أن علیا ولی‌الله»[۱۷]؛ ازدواج موقت[۱۸]؛ زیارت اهل قبور (با بررسی ادله قرآنی و روایی بر مشروعیت زیارت قبور، دلیل تاریخی آن و برخورد وهایبت با زیارت قبر پیامبر(ص))[۱۹] و قول به بداء، ایمان به مهدی منتظر، اختصاص خمس به اهل‌بیت(ع)، اعتقاد به خمس، اعتقاد به رجعت، تسمیه به نام «عبدالنبی» و امثال آن، عقیده به حفصه و عایشه، عدم قبولی قیاس و استحسان، صلح امام حسن(ع) و معاویه و نامه امام علی(ع)[۲۰].

وضعیت کتاب

فهرست مطالب هر جلد، در ابتدای همان جلد آمده است.

در پاورقی‌ها علاوه بر ذکر منابع، به توضیح برخی از مطالب متن پرداخته شده است.[۲۱].

پانویس

  1. افتتاحیه، ج0، ص5
  2. افتتاحیه، ج1، ص4- 22
  3. متن کتاب، همان، ص23- 73
  4. همان، ص86- 106
  5. همان، ج1، ص4- 7
  6. همان، ص11- 112
  7. همان، ص115
  8. همان، ج2، ص14- 98
  9. همان، ص99- 105
  10. همان، ج3، 13- 41
  11. همان، ص42- 69
  12. همان، ص70- 98
  13. همان، ص99- 116
  14. همان، ج4، ص10- 37
  15. همان، 38- 99
  16. همان، ص100- 120
  17. همان، ج5، ص10- 65
  18. همان، ص66- 89
  19. همان، ص90- 124
  20. همان، ج6، ص11- 128
  21. ر.ک: همان ج2، ص37

منابع مقاله

مقدمه و متن کتاب.

وابسته‌ها

التشيع المصري الفاطمي: اشعاع حي و حضاري: مئتان و عشر سنوات من الإبداع الانساني