بجنوردی، سید حسن

از ویکی‌نور - دانشنامه تخصصی نور
پرش به: ناوبری، جستجو
بجنوردی، سید حسن
نام بجنوردی، سید حسن
نام‎های دیگر موسوی بجنوردی، سید حسن

موسوی، حسن بن علی الله

نام پدر سيد‌ ‎آقا بزرگ
متولد 1276ش
محل تولد روستاى «خدا شاه» از توابع بجنورد
رحلت 1353ش یا 1395ق
اساتید حاج فاضل خراسانى

شيخ آقا بزرگ شهيدى

آقا ضياء‌الدين عراقى

سيد‌ ‎ابوالحسن اصفهانى

برخی آثار القواعد الفقهية (بجنوردی، سید حسن)

منتهی الأصول (بجنوردی- طبع جديد)

منتهی الأصول (بجنوردی- طبع قدیم)

کد مؤلف AUTHORCODE00171AUTHORCODE


سيد‌ ‎ميرزا حسن موسوى بجنوردى (1276-1353ش)، از علماى بزرگ و از مجتهدان سرشناس حوزۀ علميّۀ نجف اشرف و از چهره‌هاى درخشان فقهاى شيعه در عصر حاضر، مؤلف کتاب القواعد الفقهیه. از شاگردان آقا ضیاء عراقی، میرزا محمدحسین نائینی و سیدابوالحسن اصفهانی

سید محمد موسوى بجنوردى و محمدكاظم موسوى بجنوردى فرزند ایشان می‌باشند.

تولد

آيت‌اللّه ميرزا حسن بجنوردى در سال 1316قمرى در روستاى «خدا شاه» از توابع بجنورد ديده به جهان گشود. پدرش سيد‌ ‎آقا بزرگ فرزند سيد‌ ‎على اصغر از سادات بزرگوار آن منطقه است. شهرستان بجنورد در شمال غربى خراسان و مجاور دشت گرگان و در مسير راه كناره به خراسان قرار گرفته است. آب و هواى آن نسبتا معتدل و به سردسير بودن نزدیک است. مساجد و بقاع مشهورى دارد. استخرى زيبا و چشمۀ آبى كه از زير كوه مى‌جوشد و در آن استخر مى‌آيد بسيار جالب و ديدنى است. از اين شهر رجال و دانشمندان بزرگى برخاسته‌اند كه از جملۀ آنان آيت‌اللّه سيد‌ ‎ميرزا حسن موسوى بجنوردى است. [۱]

تحصيلات

آيت‌اللّه ميرزا حسن بجنوردى تحصيلات خود را از همان زادگاه خود آغاز نمود. وى بخشى از علوم مقدماتى و ادبيات عرب را فرا گرفت. سپس براى ادامۀ تحصيل عازم شهر مشهد مقدس شده و در حوزۀ علميّۀ آن شهر در جوار حرم ملكوتى امام هشتم امام رضا عليه‌السلام سيزده سال از محضر بزرگان آن حوزه بهره‌مند گشت.

وى در اين دوران علوم عربى و سطوح فقه و اصول را به پايان رساند. در فلسفه و حكمت از محضر حكيم معروف حاج فاضل خراسانى و شيخ آقا بزرگ شهيدى بهره برد. در فقه در مجلس درس سيد‌ ‎آقا حسین قمى مشهور، و ميرزا محمد خراسانى معروف به آقازاده، و فاضل خراسانى شركت كرد تا آنكه خود از چهره‌هاى سرشناس علمى آن حوزه به شمار آمد.

وى در سال 1340 هجرى قمرى عازم نجف اشرف گرديد و در حوزۀ درس آقا ضياء‌الدين عراقى شركت كرده و يك دوره اصول و برخى از کتاب‌هاى فقهى را از محضر ايشان بهره برد و همچنين در مجلس درس محقق بزرگ ميرزا محمدحسین نائينى يك دوره اصول و 16 سال در مباحث فقهى ايشان شركت كرد.

در سال 1355 و پس از وفات مرحوم نائينى در مجلس درس مرجع بزرگ شيعه سيد‌ ‎ابوالحسن اصفهانى شركت كرده تا آنكه خود از مدرسين و اساتيد بزرگ آن حوزه و از شخصيتهاى نام‌آور در فقه و اصول و فلسفه به شمار آمد و آثارى گران‌بها در علوم اسلامى از خود به يادگار گذاشت.[۲]

اساتيد

وى از اساتيد بزرگى نيز بهره‌مند گشته است از جمله:

  1. آقا ضياء‌الدين عراقى
  2. ميرزا محمدحسین نائينى
  3. سيد‌ ‎ابوالحسن اصفهانى
  4. حاج فاضل خراسانى
  5. شيخ آقا بزرگ شهيدى
  6. آقازادۀ كفايى
  7. آيت‌اللّه قمى
  8. ميرزا محمد خراسانى معروف به آقازاده

شخصيت علمى و اجتماعى

سيد‌ ‎العلماء و المجتهدين آيت‌اللّه آقاى حاج ميرزا حسن موسوى بجنوردى، داماد معظم مرحوم آيت‌اللّه حاج سيد‌ ‎حسين اصفهانى، از علماى طراز اول معاصر حوزۀ علميّۀ نجف بوده و داراى مقام علم و عمل و دقت نظر است.

معظم له عالمى محقق و فقيهى مدقق و جامع معقول و منقول و حاوى فروع و اصول مى‌باشد و به اعلى درجۀ فقاهت و اجتهاد رسيده است. وى فقيهى بزرگ و دانشمندى متبحر و حجتى جليل و مجتهدى متضلع و از چهره‌هاى درخشان علماى شيعه در حوزۀ علميّۀ نجف اشرف به شمار مى‌آيد. [۳]

فرزندان

آيت‌اللّه سيد‌ ‎ميرزا حسن موسوى بجنوردى داراى فرزندانى بزرگوار است به نامهاى:

  1. سيد‌ ‎محمد مهدى
  2. سيد‌ ‎محمد جواد
  3. سيد‌ ‎محمد
  4. سيد‌ ‎محمد كاظم

وفات

سرانجام اين عالم انديشمند پس از عمرى خدمت به علوم و معارف اسلامى و تحصيل و تدريس و نگارش آثارى گران‌بها، در سن 79 سالگى، در سال 1395 هجرى قمرى ديده از جهان فرو بست و جهان علم و دانش و عالم تشيع را در سوگ خود نشاند.

تأليفات

تأليفات ارزشمندى نيز از اين دانشمند بزرگ به جاى مانده است مانند:

  1. منتهى الأصول
  2. القواعد الفقهية
  3. حاشية على العروة الوثقى
  4. حاشية على وسيلة النجاة
  5. رسالة في اجتماع الأمر و النهي
  6. كتاب في الحكمة
  7. حاشية على الوسائل
  8. ذخيرة المعاد
  9. رسالة في الرضاع

پانویس

  1. گنجينۀ دانشمندان جلد 3 - صفحۀ 184
  2. نقباء البشر جلد 1 - صفحۀ 385
  3. معجم رجال الفكر و الأدب في النجف، جلد 1 - صفحۀ 202


وابسته‌ها