تفصيل الشريعة في شرح تحرير الوسيلة (الصوم و الاعتكاف)

از ویکی‌نور - دانشنامه تخصصی نور
پرش به: ناوبری، جستجو
تفصیل الشریعه فی شرح تحریر الوسیله (الصوم و الاعتکاف)
NUR00677J1.jpg
پدیدآوران فاضل موحدی لنکرانی، محمد (نويسنده)
عنوان‌های دیگر

تحریر الوسیله. برگزیده. شرح

الصوم
ناشر مرکز فقه الأئمة الأطهار علیهم‌السلام
مکان نشر قم - ایران
سال نشر 1426 ق
چاپ 1
شابک964-7709-23-4
موضوع

خمینی، روح الله، رهبر انقلاب و بنیان گذار جمهوری اسلامی ایران، 1279 - 1368. تحریر الوسیله - نقد و تفسیر

روزه (فقه)

فقه جعفری - رساله عملیه
زبان عربی
تعداد جلد 1
کد کنگره
‏BP‎‏ ‎‏183‎‏/‎‏9‎‏ ‎‏/‎‏خ‎‏8‎‏ ‎‏ت‎‏30237‎‏ ‎‏1384‎‏الف
نورلایب مشاهده

تفصيل الشريعة في شرح تحرير الوسيلة: الصوم اثر آیت‌الله شيخ محمد فاضل لنكرانى، شرح و تفسير احكام، مسائل و فروعات فتوايى و نيمه استدلالى تحرير الوسيله و استخراج مبانى، اقوال و ادله فقهى آن است.

اين كتاب به احكام و مسائل و فروعات روزه و شرايط و مقدمات و جزييات روزه و مفطرات و كفاره و قضاى روزه اختصاص يافته و به تفصيل پيرامون هر فرع از ديدگاه امام خمينى و ديگر فقهاى شيعه بحث و تحقيق صورت گرفته است.

انگيزه تأليف

شرح استدلالى عمده‌ترين مسائل عملى فقه شيعه هدف اصلى نويسنده است.

ساختار

در هر مبحث به شكلى روش‌مند همه جوانب و اقوال بررسى مى‌گردد و از قواعد و مبانى اصولى، تطبيقات فقهى متعددى استخراج مى‌گردد.

مقايسه اقوال و مبانى و دفاع مستدل از نظريه صحيح، از ديگر خصوصيات روشى اين كتاب است.

در طرح آراى خاص، جوانب و ابعاد نظريه‌ها و ادله روايى و ديگر نكات بررسى شده و ميان قواعد اصول و تطبيقات فقهى آن در هر مبحث دقت كافى و تحقيقى انجام شده است.

گزارش محتوا

در مسئله اول، شرايط و مقدمات و اركان روزه آمده است. شارح، به تفصيل ابعاد آن را بررسى كرده و از معانى لغوى و اصطلاحى صوم بحث نموده است.

ابتدا از ثبوت حقيقت شرعيه براى مفهوم صوم بحث نموده سپس رابطه مفهوم لغوى صوم را يعنى امساك با امساك در مفهوم فقهى آن بررسى كرده و ايرادها و اشكالات فقهى را پاسخ گفته و مبانى و آراى امام خمينى را با آراى فقهاى معاصر مقايسه و در مرحله بعد نحوه شناخت ماه رمضان و نحوه عروض شك را بررسى كرده و با استناد به ادله روايى از اهميت و نقش نيت و قصد در انجام روزه سخن گفته است.

مبحث نيت داراى فروعات زيادى است [۱] و با مباحث يوم الشك و اشكال مختلف روزه‌دارى مرتبط است.[۲] 

در بررسى اين فروعات از مبانى و قواعد اصولى مرتبط با اراده انجام يك كار و شك بحث شده است؛ سپس مفهوم بعدى درباره مفطرات يا امورى كه امساك از آنها واجب است مى‌باشد و به تفصيل هر يك از اين مفطرات و دلايل و مبانى فقهى آنها بررسى شده و در ذيل هر كدام فروعات و مسائل جزيى متعددى ارائه شده است.

همه مفطرات در 9 مبحث، تفصيلا شرح و تفسير شده و اقوال و آراى اختلافى در تبيين مبانى اين موضوعات ارائه شده است. مبحث بعدى درباره مكروهات روزه است كه از جمله به مباشرت زنان، اكتحال، گرفتن خون زياد، رفتن به حمام هنگام ضعف، شم الرياحين اشاره شده و ادله روايى مكروه بودن، بو كردن گل‌ها و نحوه اين دلالت‌ها بررسى شده است.

فصل بعدى پيرامون پى‌آمدها و آنچه بر افطار مترتب است مى‌باشد و عمدتاً بر كفاره و نحوه انجام آن تكيه شده و ابعاد كفاره و كيفيت ادا و ادله فقهى اين موضوع بررسى شده است.

در ادامه از شرايط صحت روزه و واجبات آن بحث شده و شرايطى مانند اسلام، ايمان و عقل، خلو از حيض و نفاس براى زنان، عدم مرض و عدم سفر به عنوان شرايط اصلى روزه گرفتن ياد شده و در ابعاد و متنوعات احكام روزه مسافر بحث شده و احكام مسافرانى كه نسبت به حكم جهل داشته‌اند نيز بررسى شده است.

برخى از اشخاص كه مى‌توانند در ماه رمضان افطار كنند در همين مبحث معرفى شده‌اند. سپس به تفصيل از مبانى، ادله فقهى و اقوال و آراى فقها پيرامون طريق ثبوت هلال ماه رمضان بحث شده و مؤلف در اين مسئله به تحقيق پرداخته و به نظريه خاصى رسيده و آن را هم بررسى و ارزيابى كرده است. مباحث بعدى درباره قضاى روزه ماه رمضان، اقسام روزه، روزه كفاره، اعتكاف و شرايط و احكام آن مى‌باشد.[۳]

پانویس

  1. تفصيل الشريعة في شرح تحرير الوسيلة، شيخ محمد فاضل لنكرانى، ج۱، ص۵
  2. همان، ص۴۸
  3. همان، ص۵۹

منابع مقاله

مقدمه و متن کتاب

وابسته‌ها

تفصیل الشریعة في شرح تحریر الوسیلة (الاجتهاد و التقلید)

تفصیل الشریعه فی شرح تحریر الوسیله (کتاب الطهاره النجاسات و احکامها)

تفصیل الشریعه فی شرح تحریر الوسیله (احکام التخلی)

تفصیل الشریعه فی شرح تحریر الوسیله (المکاسب المحرمه)

تفصیل الشریعه فی شرح تحریر الوسیله (الصوم و الاعتکاف)

تفصیل الشریعه فی شرح تحریر الوسیله - الخمس و الانفال

تفصیل الشریعه فی شرح تحریر الوسیله - القصاص

تفصیل الشریعه فی شرح تحریر الوسیله - الحدود

تفصیل الشریعه فی شرح تحریر الوسیله - الدیات

تفصیل الشریعه فی شرح تحریر الوسیله - الطلاق، المواریث