دمستانی بحرانی قطیفی، حسن بن شیخ

از ویکی‌نور - دانشنامه تخصصی نور
پرش به: ناوبری، جستجو
NUR22155.jpg
نام دمستانی بحرانی قطیفی، حسن بن شیخ
نام‎های دیگر
نام پدر محمد
متولد
محل تولد روستای عالى حویص بحرین
رحلت 1181ق
اساتید عبدالله بن شیخ علی بلادی

محمد فارانی بحرانی

حسین بن محمد بن جعفر ماحوزی بحرانی

برخی آثار انتخاب الجيد من تنبيهات السيد علی رجال التهذيب

أرجوزة في إثبات الإمامة والوصية

منظومة في نفي الجبر والتفويض

کد مؤلف AUTHORCODE22155AUTHORCODE

حسن بن محمد بن علی بن خلف بن ابراهیم بن ضیف دمستانی بحرانی قطیفی (متوفی 1181ق)، فقیه، متکلم، ادیب، شاعران شیعه بحرین‌ در سده دوازدهم هجرى.

زادگاه

او اصالتاً از روستاى «عالى حویص» بحرین بود، اما به علت سکونت در روستاى «دمستان»، به این روستا منسوب شده است. امروزه روستاى زادگاه وى، ویران شده است، اما برخى از آثار آن، همچنان دیده مى‌شود؛ به‌طورى‌که قبر پدر وى، «محمد» نیز کنار مسجد مجاور چشمه، معروف به «عین حویص»، باقى مانده است. صاحب «أنوار البدرين»، در مدح دمستانى، بسیار مبالغه نموده و زهد و تقواى وى را ستوده است[۱].

مهاجرت

دمستانى، بعدها سکونت‌گاه خود، «دمستان» بحرین را ترک کرد و به شهر «قطیف» (امروزه در منطقه شرقى عربستان سعودى، واقع است) مهاجرت نمود و تا پایان عمر در آنجا به سر برد[۲].

اساتید

  1. شیخ عبدالله بن شیخ علی بلادی؛
  2. شیخ محمد فارانی بحرانی؛
  3. شیخ حسین بن محمد بن جعفر ماحوزی بحرانی[۳].

وفات

او در سال 1181ق، از دنیا رفت و در قبرستان «حَبّاکه» قطیف، به خاک سپرده شد. امروزه این قبرستان، به نام قبرستان «خَبّاقه» شناخته مى‌شود و قبر شیخ حسن دمستانى، تا به امروز، کنار دیوار «مسجد عابدات»، داخل این قبرستان، باقى مانده است[۴].

آثار

دمستانى، داراى آثار منثور و منظومى است که از مشهورترین آنها، مى‌توان به «انتخاب الجيد من تنبيهات السيد» (در علم رجال) اشاره کرد که در واقع، منتخبى از «تنبيه الأريب في إيضاح رجال التهذيب» تألیف سید هاشم بحرانى (متوفاى 1107ق) مى‌باشد. برخى از دیگر آثار وى، عبارتند از: رسالة في استحباب الجهر بالتسبيح في الأخيرتين، أوراد الأبرار في مأتم الكرار که مقتل منظوم امیر مؤمنان(ع) است و نیز کتاب منظومة في التوحيد (در بیش از صد بیت).

اشعار دمستانى، در مجموعه‌اى با عنوان «نيل الأماني»، گردآورى و در بحرین، منتشر شده است. مشهورترین قصیده وى، قصیده‌اى است که در آن، مقتل امام حسین(ع) را به نظم درآورده است که با این بیت، آغاز مى‌شود:

أحرم الحجاج عن لذاتهم بعض الشهور وأنا المحرم عن لذاته كل الدهور[۵]

دیگر آثار او عبارتند از:

  1. أرجوزة في إثبات الإمامة والوصية؛
  2. أرجوزة في التوحيد؛
  3. تحفة الباحثين؛
  4. رسالة في التوحيد؛
  5. منظومة في نفي الجبر والتفويض؛
  6. رسالة في العروض؛
  7. رسالة في الزكاة؛
  8. أجوبة المسائل الزنجانية؛
  9. كتاب في الهيئة؛
  10. رسالة في الأعداد؛
  11. التنبيه في أوصاف الفقيه؛
  12. رسالة في قوله(ع): ستدفن بضعة مني في خراسان؛
  13. الرسالة الصحارية في علم الكلام؛
  14. كتاب الهداية؛

و...[۶].

پانویس

  1. ر.ک: فقیه بحرالعلوم، محمدمهدی؛ خامه‌یار، احمد، ج2، ص70-71
  2. ر.ک: همان، ص71-72
  3. ر.ک: آل سنبل، ضیاء بدر، ج1، ص17
  4. ر.ک: فقیه بحرالعلوم، محمدمهدی؛ خامه‌یار، احمد، ج2، ص72
  5. ر.ک: همان، ص71-72
  6. ر.ک: آل سنبل، ضیاء بدر، ج1، ص18-22

منابع مقاله

  1. آل سنبل، ضیاء بدر، «انتخاب الجيد من تنبيهات السيد علی رجال التهذيب»، تألیف شیخ حسن دمستانی، مؤسسه طليعة النور، چاپ اول، 1429ق.
  2. فقیه بحرالعلوم، محمدمهدی؛ خامه‌یار، احمد، «زیارتگاه‌های عراق»، سازمان حج و زیارت، حوزه نمایندگی ولی ‌فقیه در امور حج و زیارت، تهران، اول.

وابسته‌ها