رسالة الطلسمات و النيرنجات

از ویکی‌نور - دانشنامه تخصصی نور
پرش به: ناوبری، جستجو
رسائل أخری لابن سینا (هامش شرح الهدایة الأثیریة)
NUR01822J1.jpg
پدیدآوران ابن‌سینا، حسین بن عبدالله (نویسنده)
عنوان‌های دیگر هدایه الحکمه. شرح
ناشر [بی نا]
مکان نشر [بی جا] -
سال نشر 13 ش
چاپ 1
موضوع

اثیرالدین ابهری، مفضل بن عمر، - 660؟ق. هدایه الحکمه - نقد و تفسیر

فلسفه اسلامی - متون قدیمی تا قرن 14
زبان عربی
تعداد جلد 1
کد کنگره
‏BBR‎‏ ‎‏1099‎‏ ‎‏1300
کتابخوان مشاهده

رسالةالطلسمات و النيرنجات، از جمله آثار شيخ الرئيس، در تبيين علوم غريبه و به زبان عربى است.

این رساله یکی از شش رساله‌ای است که با عنوان رسائل أخری لابن سينا (هامش شرح الهداية الأثيرية) چاپ شده است.

ساختار

رساله، بسيار كوتاه و فاقد باب‌بندى و فصل‌بندى است.

گزارش محتوا

ابن سينا، در اين رساله، در پى پاسخ دادن به سؤالاتى است كه از وى، درباره‌ى سحر و طلسمات و نيرنجات، پرسيده شده است؛ او، براى توضيح و بيان حقيقت اين سه مبحث، نخست، به صورى كه مشاهده‌ى آنها اختصاص به انبيا و اوليا و كاهنان دارد، مى‌پردازد و بحث را در ضمن پنج مقدمه بيان مى‌نمايد: در مقدمه‌ى اوّل، راجع به حس مشترك كه حسّى باطنى در انسان و خيلى از حيوانات است سخن مى‌گويد و آن را قوه‌اى مى‌داند كه در جلوى مغز قرار دارد و كارش قبول صورى است كه در حواس ظاهرى منطبع مى‌باشند، بعد مصوّره و خيال و كار آنها راتوضيح داده و به وهميّه مى‌رسد و مركب آن را روح قلمداد مى‌كند و كارش را ادراك معانى جزئيه غير محسوسه مى‌داند. حافظه و ذاكره كه كارشان حفظ ادراكات مى‌باشد، در مرحله بعد بررسى مى‌گردند و...

در مقدمه‌ى دوم، به قوه تمييزى كه در انسان وجود دارد و از توانايى‌هاى نفس ناطقه است، اشاره دارد. در مقدمه‌ى سوم، مى‌گويد: نفوس ما، بالفطره، عاقل نيستند، بلكه با طى مراحلى، نور عقل فعّال در آنها مى‌تابد و تعقل صورت مى‌گيرد.

استعانت قوا از نفس و چگونگى آن در مقدمه‌ى چهارم مورد بررسى واقع گرديده و در آخرين مقدمه، راجع به چگونگى انطباع صور در حس مشترك و...سخن مى‌گويد.

بعد از بيان مقدمات خمسه، شيخ الرئيس، نتيجه مى‌گيرد كه مشاهدات انبيا و اوليا و كهنه، هيچ ارتباطى با عالم محسوسات نداشته و طريق ورودش در حس مشترك، از كانال تخيل صورت مى‌گيرد.

چگونگى رسيدن به اين مشاهدات، چه در خواب و چه در بيدارى كه هر يك مختص گروهى خاص مى‌باشد، در ادامه، با توجه به مقدمات ذكر شده، مورد توجه بوعلى واقع شده و در پايان، چرايى نياز بعضى از رؤياها را به تعبير، توضيح داده است.

وابسته‌ها