انصاری شیرازی، علی بن حسین

    از ویکی‌نور
    انصاری شیرازی، علی بن حسین
    نام انصاری شیرازی، علی بن حسین
    نام‎های دیگر انصاری، زین‌الدین علی

    حاج زین العطار

    حاج زین‌الدین عطار

    Zayn-e-Attar

    نام پدر جمال‌الدین حسین
    متولد 729ق
    محل تولد شیراز
    رحلت 806 ق
    اساتید
    برخی آثار اختیارات بدیعی
    کد مؤلف AUTHORCODE03147AUTHORCODE


    حاجى زين‌الدين على بن حسین انصارى (729-806ق)، مشهور به حاج زین‌العطار یا حاج زین‌الدین عطار، از دانشمندان، پزشکان و داروشناسان معروف سدهٔ هشتم هجری قمری

    ولادت

    در سال 729ق در شيراز به دنيا آمد. پدر او، جمال‌الدین حسین، از اطبای اصفهان بود که در سال ۷۱۵ به شیراز رفت و در آن جا ساکن شد و فرزندش على در اين شهر متولد شده است.

    از زندگانى اولیه حاجى زين العطار اطلاعى در دست نيست. مسلماً تحت نظر و توجه پدر دانشمندش تربيت يافته و از مكتب دانشمندان شيراز كسب علوم كرده است.

    در متن تنها اثر باقيمانده و معروف وى «اختيارات بديعى»، اطلاعات وسيع او در زبان عربى و همچنين از خود تأليف خاصه و مقدمه فاضلانه كتاب، تبحر وى در زبان فارسی معلوم و مستفاد مى‌گردد.

    وى سرآمد اطباى فارسی در قرن هشتم هجرى بوده است. به همين جهت مورد توجه و احترام بزرگان عصر قرار گرفته است.

    در ابتدا، طبيب مخصوص امير مبارز‌الدين محمد، سر سلسله دودمان مظفرى بود و بعد از وى مدت شانزده سال (760- 776ق) به عنوان طبيب مخصوص در دربار شاه شجاع مظفرى عهده‌دار خدمت بوده است.

    حاجى زين العطار در مقدمه كتاب قطعه‌اى آورده كه مسلماً اثر طبع خود وى و دليل روشنى است كه طبع شعرى هم داشته است.

    تأليفات

    تنها اثرى كه از وى به جا مانده، «اختيارات بديعى» است كه شامل مفردات و مركبات داروهاى سنتى است و به تصريح وى در مقدمه كتاب به همسر سوگلى امير مبارز‌الدين شاهزاده بديع الجمال اهدا كرده و به همين مناسبت آنرا اختيارات بديعى ناميده است.

    با اين حال بنا به نوشته فرزندش حاج احمد، كتاب‌هاى مؤلف عبارتند از:

    1. تحفه السلاطين.
    2. دستور المتأكلين.
    3. مفتاح الخزاين كه بعداً با تغييراتى تكامل يافته و اختيارات بديعى ناميده شده است.
    4. رساله‌اى درصفت مردان و زنان.
    5. دستور الزراعة.
    6. دستور السعداء.

    و رساله‌هاى كوتاه ديگرى كه فرزندش نام و شرح آن‌ها را بيان نكرده است.

    وفات

    وى بنا به نوشته فرزندش احمد، در سال 806ق در مولد و موطن خويش درگذشته است.


    وابسته‌ها