تاریخنامه هرات: تفاوت میان نسخه‌ها

    از ویکی‌نور
    جز (جایگزینی متن - '،غ' به '، غ')
    جز (جایگزینی متن - '.↵↵رده:کتاب‌شناسی' به '. ==وابسته‌ها== {{وابسته‌ها}} رده:کتاب‌شناسی')
     
    (۲۱ نسخهٔ میانی ویرایش شده توسط ۵ کاربر نشان داده نشد)
    خط ۱: خط ۱:
    <div class='wikiInfo'>
    {{جعبه اطلاعات کتاب
    [[پرونده:NUR02229J1.jpg|بندانگشتی|تاریخنامه هرات]]
    | تصویر =NUR02229J1.jpg
    {| class="wikitable aboutBookTable" style="text-align:Right"
    | عنوان =تاریخنامه هرات
    |+ |
    | عنوان‌های دیگر =
    |-
    | پدیدآوران =  
    ! نام کتاب!! data-type='bookName'|تاریخنامه هرات
    [[طباطبایی مجد، غلامرضا]] (محقق)
    |-
    |نام های دیگر کتاب
    |data-type='otherBookNames'|
    |-
    |پدیدآورندگان
    |data-type='authors'|[[طباطبایی مجد، غلامرضا]] (محقق)


    [[سیفی هروی، سیف بن محمد]] (نويسنده)
    [[سیفی هروی، سیف بن محمد]] (نویسنده)
    |-
    | زبان =فارسی
    |زبان  
    | کد کنگره =‏DSR‎‏ ‎‏2127‎‏ ‎‏/‎‏ر‎‏37‎‏س‎‏9‎‏
    |data-type='language'|فارسی
    | موضوع =
    |-
    نثر فارسی - قرن 7ق.
    |کد کنگره  
    |data-type='congeressCode' style='direction:ltr'|‏DSR‎‏ ‎‏2127‎‏ ‎‏/‎‏ر‎‏37‎‏س‎‏9‎‏
    |-
    |موضوع  
    |data-type='subject'|نثر فارسی - قرن 7ق.


    هرات - آثار تاریخی
    هرات - آثار تاریخی


    هرات - تاریخ
    هرات - تاریخ
    |-
    | ناشر =
    |ناشر  
    اساطير
    |data-type='publisher'|اساطير
    | مکان نشر =تهران - ایران
    |-
    | سال نشر = 1383 ش  
    |مکان نشر  
    |data-type='publishPlace'|تهران - ایران
    |-
    |سال نشر  
    |data-type='publishYear'| 1383 هـ.ش  
    |-class='articleCode'
    |کد اتوماسیون
    |data-type='automationCode'|AUTOMATIONCODE2229AUTOMATIONCODE
    |}
    </div>


    | کد اتوماسیون =AUTOMATIONCODE02229AUTOMATIONCODE
    | چاپ =1
    | تعداد جلد =1
    | کتابخانۀ دیجیتال نور =02229
    | کتابخوان همراه نور =02229
    | کد پدیدآور =
    | پس از =
    | پیش از =
    }}
    '''تاریخنامه هرات''' تألیف [[سیفی هروی، سیف بن محمد|سيف بن محمد بن يعقوب هروى]] معروف به [[سیفی هروی، سیف بن محمد|سيفى هروى]] و با تصحیح [[طباطبایی مجد، غلامرضا|غلامرضا طباطبايى مجد]]


    == معرفى كتاب ==


     
    [[سیفی هروی، سیف بن محمد|سيفى]] از طرف غياث‌الدين كرت فرمان يافت كتابى در تاريخ هرات از زمان چنگيز و خرابى شهر و به قتل رسيدن ساكنان آن در 618ق تاعصر خويش بنويسد.تاريخ تأليف تاريخ‌نامه هرات معلوم نيست اما با توجه به آنكه هروى در چند جا از ممدوح خود، غياث‌الدين، با عنوان حاجى ياد مى‌كند، احتمالا تأليف كتاب در حدود 721 ق، مقارن بازگشت غياث‌الدين از سفر حج پايان يافته است.با اين فرض و با توجه به آنكه [[سیفی هروی، سیف بن محمد|سيفى]] اين كتاب را در مدت دو سال و نيم فراهم آورده و به گزارش حوادث 721ق خاتمه داده است، احتمالا در حدود 718ق تأليف آن را آغاز كرده است
    سيفى از طرف غياث‌الدين كرت فرمان يافت كتابى در تاريخ هرات از زمان چنگيز و خرابى شهر و به قتل رسيدن ساكنان آن در 618ق تاعصر خويش بنويسد.تاريخ تأليف تاريخ‌نامه هرات معلوم نيست اما با توجه به آنكه هروى در چند جا از ممدوح خود، غياث‌الدين، با عنوان حاجى ياد مى‌كند، احتمالا تأليف كتاب در حدود 721 ق، مقارن بازگشت غياث‌الدين از سفر حج پايان يافته است.با اين فرض و با توجه به آنكه سيفى اين كتاب را در مدت دو سال و نيم فراهم آورده و به گزارش حوادث 721ق خاتمه داده است، احتمالا در حدود 718ق تأليف آن را آغاز كرده است


    == ساختار و گزارش محتوا ==
    == ساختار و گزارش محتوا ==




    بنا به گفته سيفى اين كتاب را مشتمل بر چهارصد فصل(ذكر) در تاريخ و شرح حال امرا و فرمانروايان و مأموران بلندپايۀ هرات تأليف كرده است، همچنين در انتهاى كتاب تأليف دفتر دوم كتاب را وعده داده است؛ ولى با بررسى آثار مورخان بعدى كه از تاريخ نامه هرات براى ارائه حوادث پيش از خود بهره برده‌اند، از ادامۀ اين اثر اطلاعى نمى‌يابيم. آنچه اكنون از اين كتاب در دست است، مشتمل است بر 138 فصل. دو فصل نخست، مقدمه‌اى است دربارۀ بنياد شهر هرات و احاديث نبوى در مدح آن شهر. سپس حوادث حمله چنگيز تا روى كار آمدن سلسلۀ آل كرت آمده است. از فصل 21 تا پايان كتاب نيز شامل رويدادهاى سياسى خاندان كرت از آغاز فرمانروايى بر هرات در 643ق تا شانزدهمين سال حكومت غياث‌الدين كرت، با اشاراتى به اوضاع علمى و فرهنگى و اجتماعى اين شهر است.
    بنا به گفته [[سیفی هروی، سیف بن محمد|سيفى]] اين كتاب را مشتمل بر چهارصد فصل(ذكر) در تاريخ و شرح حال امرا و فرمانروايان و مأموران بلندپايۀ هرات تأليف كرده است، همچنين در انتهاى كتاب تأليف دفتر دوم كتاب را وعده داده است؛ ولى با بررسى آثار مورخان بعدى كه از تاريخ نامه هرات براى ارائه حوادث پيش از خود بهره برده‌اند، از ادامۀ اين اثر اطلاعى نمى‌يابيم. آنچه اكنون از اين كتاب در دست است، مشتمل است بر 138 فصل. دو فصل نخست، مقدمه‌اى است دربارۀ بنياد شهر هرات و احاديث نبوى در مدح آن شهر. سپس حوادث حمله چنگيز تا روى كار آمدن سلسلۀ آل كرت آمده است. از فصل 21 تا پايان كتاب نيز شامل رويدادهاى سياسى خاندان كرت از آغاز فرمانروايى بر هرات در 643ق تا شانزدهمين سال حكومت غياث‌الدين كرت، با اشاراتى به اوضاع علمى و فرهنگى و اجتماعى اين شهر است.


    == ويژگى‌ها ==
    == ويژگى‌ها ==




    تاريخ‌نامۀ هرات به اين سبب كه دربارۀ حوادث زمان مؤلف و مستند به اطلاعات شخصى يا گزارش راويان و شاهدان عينى است و نيز به جهت برخى تفاصيل منحصر به فرد، سند گرانبهايى از تاريخ هرات در سدۀ هفتم و اوايل سدۀ هشتم هجرى و دوران فرمانروايى آل كرت است. افزون بر اين هروى دربارۀ وقايع پيش از دورۀ خود از منابعى استفاده كرده كه اكنون در دست نيستند. اين كتاب از جنبۀ ادبى نيز شايان توجه است. نثر سيفى شيوا و روان است. استفاده منطقى و مناسب از آيات و احاديث و از كلمات قصار بزرگانى؛ چون [[امام على(ع)|على بن ابى‌طالب(ع)]]، عمر بن خطاب، حريرى، ابوبكر خوارزمى و... ويژگى ديگر اين كتاب به شمار مى‌رود. سيفى همچنين با به كار بردن لغات تركى و مغولى در اثر خود كاربرد الفاظ عوام و متداول آن زمان در هرات را در اختيار خوانندگان و محققين فن قرار داده است.
    تاريخ‌نامۀ هرات به اين سبب كه دربارۀ حوادث زمان مؤلف و مستند به اطلاعات شخصى يا گزارش راويان و شاهدان عينى است و نيز به جهت برخى تفاصيل منحصر به فرد، سند گرانبهایى از تاريخ هرات در سدۀ هفتم و اوايل سدۀ هشتم هجرى و دوران فرمانروايى آل كرت است. افزون بر اين [[سیفی هروی، سیف بن محمد|هروى]] دربارۀ وقايع پيش از دورۀ خود از منابعى استفاده كرده كه اكنون در دست نيستند. اين كتاب از جنبۀ ادبى نيز شايان توجه است. نثر سيفى شيوا و روان است. استفاده منطقى و مناسب از آيات و احاديث و از كلمات قصار بزرگانى؛ چون [[امام على(ع)|على بن ابى‌طالب(ع)]]، عمر بن خطاب، حريرى، ابوبكر خوارزمى و... ويژگى ديگر اين كتاب به شمار مى‌رود. [[سیفی هروی، سیف بن محمد|سيفى]] همچنين با به كار بردن لغات تركى و مغولى در اثر خود كاربرد الفاظ عوام و متداول آن زمان در هرات را در اختيار خوانندگان و محققین فن قرار داده است.


    ويژگى ديگر اين كتاب اينست كه نويسنده آن هنگام تأليف كتاب و نقل قضايا از مورخان پيش از خودش تقليد كوركورانه ننموده و هر مطلبى را پيش خود رسيدگى و بررسى مى‌نمود. اگر مطمئن مى‌شد كه نويسنده راستگو و درست كردار بوده، از او اقتباس و روايت مى‌كرد و الا به تصحيح اشتباهات آنان اقدام مى‌نمود.
    ويژگى ديگر اين كتاب اينست كه نویسنده آن هنگام تأليف كتاب و نقل قضايا از مورخان پيش از خودش تقليد كوركورانه ننموده و هر مطلبى را پيش خود رسيدگى و بررسى مى‌نمود. اگر مطمئن مى‌شد كه نویسنده راستگو و درست كردار بوده، از او اقتباس و روايت مى‌كرد و الا به تصحيح اشتباهات آنان اقدام مى‌نمود.


    از ديگر ويژگى‌هاى اين كتاب، عنايت ويژه به افتخارات باستانى است. وى هرگز حرمت و عظمت آن دوران پرافتخار را فراموش نكرده است.
    از ديگر ويژگى‌هاى اين كتاب، عنايت ويژه به افتخارات باستانى است. وى هرگز حرمت و عظمت آن دوران پرافتخار را فراموش نكرده است.


    == وضعيت ==
    ==وضعیت کتاب==
     
     
    بنا به گفته دكتر زبير صديقى بيش از يك نسخه اصلى از اين كتاب وجود ندارد كه متعلق به شعبۀ بوهار كتابخانۀ شاهنشاهى هندوستان در كلكته مى‌باشد كه ضمن كتب خطى به شماره 58 ضبط و محفوظ است.
    بنا به گفته دكتر زبير صديقى بيش از يك نسخه اصلى از اين كتاب وجود ندارد كه متعلق به شعبۀ بوهار كتابخانۀ شاهنشاهى هندوستان در كلكته مى‌باشد كه ضمن كتب خطى به شماره 58 ضبط و محفوظ است.


    نسخه حاضر با تصحيح [[طباطبایی مجد، غلامرضا|غلامرضا طباطبايى مجد]] و مقدمه دكتر زبير صديقى در قطع وزيرى با جلد گالينگور در 827 صفحه براى بار نخست در سال 1383ش از سوی «انتشارات اساطير» تهران منتشر شده است.
    نسخه حاضر با تصحيح [[طباطبایی مجد، غلامرضا|غلامرضا طباطبايى مجد]] و مقدمه دكتر زبير صديقى در قطع وزيرى با جلد گالينگور در 827 صفحه براى بار نخست در سال 1383ش از سوی «انتشارات اساطير» تهران منتشر شده است.


    == منابع==
    ==منابع مقاله==
    # مقدمه مصحح و مقدمه دكتر زبير صديقى.
    # دانشنامه جهان اسلام، ج 6، مدخل: تاريخ‌نامه هرات، نویسنده: عليرضا علاء الدّينى.


    ==وابسته‌ها==
    {{وابسته‌ها}}


    1-مقدمه مصحح و مقدمه دكتر زبير صديقى.


    2-دانشنامه جهان اسلام، ج 6، مدخل: تاريخ‌نامه هرات، نويسنده: عليرضا علاء الدّينى.
    [[رده:کتاب‌شناسی]]


    [[رده:تاریخ]]


    == پیوندها ==
    [[رده:تاریخ ایران]]
     
    [[رده:کتاب‌شناسی]]

    نسخهٔ کنونی تا ‏۱۴ فوریهٔ ۲۰۲۳، ساعت ۱۶:۳۰

    تاریخنامه هرات
    تاریخنامه هرات
    پدیدآورانطباطبایی مجد، غلامرضا (محقق) سیفی هروی، سیف بن محمد (نویسنده)
    ناشراساطير
    مکان نشرتهران - ایران
    سال نشر1383 ش
    چاپ1
    موضوعنثر فارسی - قرن 7ق.

    هرات - آثار تاریخی

    هرات - تاریخ
    زبانفارسی
    تعداد جلد1
    کد کنگره
    ‏DSR‎‏ ‎‏2127‎‏ ‎‏/‎‏ر‎‏37‎‏س‎‏9‎‏
    نورلایبمطالعه و دانلود pdf

    تاریخنامه هرات تألیف سيف بن محمد بن يعقوب هروى معروف به سيفى هروى و با تصحیح غلامرضا طباطبايى مجد


    سيفى از طرف غياث‌الدين كرت فرمان يافت كتابى در تاريخ هرات از زمان چنگيز و خرابى شهر و به قتل رسيدن ساكنان آن در 618ق تاعصر خويش بنويسد.تاريخ تأليف تاريخ‌نامه هرات معلوم نيست اما با توجه به آنكه هروى در چند جا از ممدوح خود، غياث‌الدين، با عنوان حاجى ياد مى‌كند، احتمالا تأليف كتاب در حدود 721 ق، مقارن بازگشت غياث‌الدين از سفر حج پايان يافته است.با اين فرض و با توجه به آنكه سيفى اين كتاب را در مدت دو سال و نيم فراهم آورده و به گزارش حوادث 721ق خاتمه داده است، احتمالا در حدود 718ق تأليف آن را آغاز كرده است

    ساختار و گزارش محتوا

    بنا به گفته سيفى اين كتاب را مشتمل بر چهارصد فصل(ذكر) در تاريخ و شرح حال امرا و فرمانروايان و مأموران بلندپايۀ هرات تأليف كرده است، همچنين در انتهاى كتاب تأليف دفتر دوم كتاب را وعده داده است؛ ولى با بررسى آثار مورخان بعدى كه از تاريخ نامه هرات براى ارائه حوادث پيش از خود بهره برده‌اند، از ادامۀ اين اثر اطلاعى نمى‌يابيم. آنچه اكنون از اين كتاب در دست است، مشتمل است بر 138 فصل. دو فصل نخست، مقدمه‌اى است دربارۀ بنياد شهر هرات و احاديث نبوى در مدح آن شهر. سپس حوادث حمله چنگيز تا روى كار آمدن سلسلۀ آل كرت آمده است. از فصل 21 تا پايان كتاب نيز شامل رويدادهاى سياسى خاندان كرت از آغاز فرمانروايى بر هرات در 643ق تا شانزدهمين سال حكومت غياث‌الدين كرت، با اشاراتى به اوضاع علمى و فرهنگى و اجتماعى اين شهر است.

    ويژگى‌ها

    تاريخ‌نامۀ هرات به اين سبب كه دربارۀ حوادث زمان مؤلف و مستند به اطلاعات شخصى يا گزارش راويان و شاهدان عينى است و نيز به جهت برخى تفاصيل منحصر به فرد، سند گرانبهایى از تاريخ هرات در سدۀ هفتم و اوايل سدۀ هشتم هجرى و دوران فرمانروايى آل كرت است. افزون بر اين هروى دربارۀ وقايع پيش از دورۀ خود از منابعى استفاده كرده كه اكنون در دست نيستند. اين كتاب از جنبۀ ادبى نيز شايان توجه است. نثر سيفى شيوا و روان است. استفاده منطقى و مناسب از آيات و احاديث و از كلمات قصار بزرگانى؛ چون على بن ابى‌طالب(ع)، عمر بن خطاب، حريرى، ابوبكر خوارزمى و... ويژگى ديگر اين كتاب به شمار مى‌رود. سيفى همچنين با به كار بردن لغات تركى و مغولى در اثر خود كاربرد الفاظ عوام و متداول آن زمان در هرات را در اختيار خوانندگان و محققین فن قرار داده است.

    ويژگى ديگر اين كتاب اينست كه نویسنده آن هنگام تأليف كتاب و نقل قضايا از مورخان پيش از خودش تقليد كوركورانه ننموده و هر مطلبى را پيش خود رسيدگى و بررسى مى‌نمود. اگر مطمئن مى‌شد كه نویسنده راستگو و درست كردار بوده، از او اقتباس و روايت مى‌كرد و الا به تصحيح اشتباهات آنان اقدام مى‌نمود.

    از ديگر ويژگى‌هاى اين كتاب، عنايت ويژه به افتخارات باستانى است. وى هرگز حرمت و عظمت آن دوران پرافتخار را فراموش نكرده است.

    وضعیت کتاب

    بنا به گفته دكتر زبير صديقى بيش از يك نسخه اصلى از اين كتاب وجود ندارد كه متعلق به شعبۀ بوهار كتابخانۀ شاهنشاهى هندوستان در كلكته مى‌باشد كه ضمن كتب خطى به شماره 58 ضبط و محفوظ است.

    نسخه حاضر با تصحيح غلامرضا طباطبايى مجد و مقدمه دكتر زبير صديقى در قطع وزيرى با جلد گالينگور در 827 صفحه براى بار نخست در سال 1383ش از سوی «انتشارات اساطير» تهران منتشر شده است.

    منابع مقاله

    1. مقدمه مصحح و مقدمه دكتر زبير صديقى.
    2. دانشنامه جهان اسلام، ج 6، مدخل: تاريخ‌نامه هرات، نویسنده: عليرضا علاء الدّينى.

    وابسته‌ها